1. Идентификация
| Свойство | Значение |
|---|---|
| Тип объекта | Есеп (Report) |
| Имя | СалықТөлеміАнализі |
| Полное имя | Reports.СалықТөлеміАнализі / Есеп.СалықТөлеміАнализі |
| Синоним | «Салық төлемінің анализі» |
| Конфигурация | Қазақстан үшін Бухгалтерия, редакция 3.0 (версия 3.0.74.2) |
| Основа механизма | Деректерді компоновка жүйесі (СКД) |
| Раздел интерфейса | «Есептер» → салық есебі блогы |
Мақсаты. Есеп салық есебі жоспары бойынша айналымдар мен қалдықтарды терең талдау үшін арналған. Ол таңдалған есеп бойынша бухгалтерлік есеп (БУ), салықтық есеп (НУ), тұрақты айырмалар (ПР) және уақытша айырмалар (ВР) бойынша параллельді бөлініс көрсетеді, БУ = НУ + ПР + ВР қатынасының бақылауын қамтамасыз етеді. Салықтық есептілікті (КПН бойынша декларация, форма 100.00) дайындау, БУ мен НУ деректерін тексеру, пайда болған айырмалардың табиғатын талдау және кейінгі салық активтері/міндеттемелерін негіздеу кезінде қолданылады.
Қайдан табуға болады:
- Интерфейс: «Есептер» → «Салық төлемінің анализі» бөлімінде.
- Навигациялық сілтеме:
e1cib/list/Есеп.СалықТөлеміАнализі
Барлық сомалық көрсеткіштер регламенттелген есеп валютасында — теңгеде (₸) қалыптастырылады.
2. Реквизиттер (параметрлер) және құрылым
Есеп СКД негізінде құрылған, сондықтан «бастапқы реквизиттер» — бұл деректерді компоновка параметрлері және пайдаланушы өрістерін баптау, «кестелік бөліктер» — бұл нәтиже макетінің топтастыру құрылымы.
2.1 Талғам параметрлері және баптаулар
| Имя | Тип | Обязательность | Назначение |
|---|---|---|---|
| Есеп | ChartOfAccountsRef.Салықтық |
ShowError | Талдау жүргізілетін салық жоспарының негізгі есебі. Есептің тақырыбын анықтайтын міндетті параметр |
| ПериодБасы | Күн | DontCheck | Талдау жүргізілетін кезеңнің басталу күні |
| ПериодАяғы | Күн | DontCheck | Кезеңнің аяқталу күні; ПериодБасы параметрімен бірге уақыт аралығын анықтайды |
| Периодтылық | Сан (тізім) | DontCheck | Уақыт бойынша бөлшектеу (күн, апта, ай, тоқсан, жыл); жолдардың бөлінісіне әсер етеді |
| ҰйымдарТізіміКөрсету | Жол | DontCheck | Таңдалған ұйымдардың мәтіндік көрінісі |
| БөлімдерТізіміКөрсету | Жол | DontCheck | Таңдалған бөлімдердің мәтіндік көрінісі |
| ҚосымшаӨрістерОрналасуы | Сан | DontCheck | Макеттегі қосымша өрістердің орналасуы (жолдарда немесе бағандарда) |
| ТүсіндіруРежимі | Логикалық | DontCheck | Ұяшықтардың интерактивті түсіндіруін қосу |
| СубесептерБойынша | Логикалық | DontCheck | Негізгі есептің субесептері бойынша топтастыру |
| КоррСубесептерБойынша | Логикалық | DontCheck | Корреспондирующие есептердің субесептері бойынша топтастыру |
| КоррБөлімдерБойынша | Логикалық | DontCheck | Корреспондирующие есептердің бөлімдері бойынша бөлшектеу |
2.2 Көрсеткіштер (көрсету жалаушалары)
| Имя | Тип | Назначение |
|---|---|---|
| БУКөрсеткіш | Логикалық | Бухгалтерлік есеп деректері |
| СаныКөрсеткіш | Логикалық | БУ бойынша сандық көрсеткіштер |
| НУКөрсеткіш | Логикалық | Салықтық есеп деректері |
| СаныНУКөрсеткіш | Логикалық | НУ бойынша сандық көрсеткіштер |
| ПРКөрсеткіш | Логикалық | Тұрақты айырмалар |
| СаныПРКөрсеткіш | Логикалық | ПР бойынша сандық көрсеткіштер |
| ВРКөрсеткіш | Логикалық | Уақытша айырмалар |
| КеңейтілгенСальдоКөрсеткіш | Логикалық | Кеңейтілген сальдо (Дт және Кт бойынша бөлек) |
2.3 Құрылым (топтастыру)
Нәтиже кестесінің бөлігі — СКД топтастыру иерархиясы:
- Топтастыру — негізгі деңгей: талданатын есептің субесептері, субконто, кезеңдер (
Периодтылықбойынша). - КоррЕсеп — Дт/Кт айналымдары бар корреспондирующие есептер.
- Субконто корреспондирующих есептер мен бөлімдер бойынша жалаушаларға байланысты енгізілген бөлшектеулер.
Әрбір ұяшық таңдалған көрсеткіштер (БУ / НУ / ПР / ВР) бойынша шығарылады, бұл БУ = НУ + ПР + ВР теңдігінің көрнекі тексеруін береді.
3. Формалар
СКД бойынша есептер үшін стандартты формалар құрамы:
| Форма | Назначение |
|---|---|
| Баптау формасы / есептің негізгі формасы | Параметрлерді енгізу (есеп, кезең, ұйым, бөлім, көрсеткіш жалаушалары), қалыптастыруды бастау, нәтижемен кестелік құжатты шығару |
| Есеп нұсқасының формасы | Сақталған компоновка нұсқаларын таңдау және баптау (пайдаланушы талғамдары, топтастыру, безендіру) |
Ажыратымалы формасы стандартты түрде қажет емес — ұяшықтардың бөлшектелуі СКД стандартты ажыратымалы механизмі арқылы ТүсіндіруРежимі қосылғанда жүзеге асырылады.
4. Модульдердің негізгі процедуралары
Есептің осы түріне арналған BSL-код evidence-те жоқ, сондықтан төменде — осы түрдегі есептер үшін типтік өңдеушілер (объект модулі және форма модулі):
НәтиженіКомпоновка(ДокументНәтиже, ДеректерТүсіндіру, СтандарттыӨңдеу)— есеп объектісінің модулі. Компоновка процесіне араласу нүктесі: баптауларды ауыстыру, бағдарламалық түрде талғамдар/безендіру қосу, макетті постөңдеу.СервердеЖасау/Ашу(форма модулі) — әдепкі параметрлерді инициализациялау: ағымдағы ұйым, кезең шекаралары, белсенді көрсеткіштер жиынтығы (БУ/НУ/ПР/ВР).Қалыптастыру(команда) — компоновканы бастау және нәтижені кестелік құжатқа шығару.КөрсеткішБаптауларыӨзгерту— макет бағандарының көрінуінБУ/НУ/ПР/ВРжалаушаларымен және сандық көрсеткіштермен синхрондау.Түсіндіру/ТүсіндіруӨңдеу— ұяшықтан тіркелгі қозғалыстарына немесе тіркеуші құжатқа өтуді өңдеу.
Тексеруді талап етеді: нақты жинақтың процедуралары мен сигнатуралары 3.0.74.2 — объект/форма модулінен алынады.
5. Деректер көзі және қозғалыстар
Есеп қозғалыстар мен жазбаларды қалыптастырмайды — бұл тек оқу үшін жұмыс істейтін есептік объект. Деректер көзі — салықтық бухгалтерияның тіркелгісі (виртуалды кестелер ҚалдықтарЖәнеАйналымдар, Айналымдар), деректері «Салықтық» есеп жоспары бойынша жазбаларды көрсетеді.
Талдауға кіретін РК есеп жоспарының типтік есептері:
| Есеп | Назначение |
|---|---|
| 1030 | Ағымдағы банктік есепшоттардағы ақша қаражаттары |
| 1210 | Сатып алушылардың қысқа мерзімді дебиторлық берешегі |
| 1330 | Тауарлар |
| 3130 | Төленуге тиіс НДС (2026 жылдан бастап РК-да НДС ставкасы — 16%) |
| 3310 | Жеткізушілерге қысқа мерзімді кредиторлық берешек |
| 6010 | Тауарлар, жұмыстар, қызметтерді сатудан түскен табыс |
| 7010 | Сатылған өнімдер мен қызметтердің өзіндік құны |
Түсіндіру мысалы: 7010 есебі бойынша есеп НУ, БУ және айырмалар бағандарын көрсетеді. Егер бухгалтерлік ережелер бойынша шығын толық танылса, ал Салық кодексі бойынша оның бір бөлігі шегеруге жатпайтын болса, айырма ПР (тұрақты) немесе ВР (уақытша — тану сәтінің айырмашылығы кезінде) бағанында көрсетіледі. Дәл осы деректер негізінде КПН үшін салық салынатын табысты түзету және ОНА/ОНО негіздеу жүргізіледі.
Бюджетпен және қызметкерлермен (ИПН, ОПВ, ОПВР, ВОСМС, ОСМС, СО, әлеуметтік салық) есептеулер бойынша көрсеткіштер сәйкес есептер арқылы талданады; 2026 жылға арналған өзекті базалық нормалар: МРП = 4 325 ₸, МЗП = 85 000 ₸, НДС ставкасы 16%, ИПН бойынша базалық шегерім — айына 30 МРП (жылына 360 МРП-дан аспауы тиіс), ИПН 10% (8 500 МРП жылдық табыстан асқан жағдайда 15%), ОПВ 10% (негіздің шегі 50 МЗП), ОПВР 3,5%, ВОСМС 2%, ОСМС 3%, СО 5%, әлеуметтік салық 6%.
6. Байланысты объектілер
- «Салықтық» есеп жоспары (
ChartOfAccounts.Салықтық) —Есеппараметрінің мәні мен барлық аналитиканың көзі. - Салықтық бухгалтерияның тіркелгісі — айналымдар мен қалдықтардың көзі.
- Субконто сипаттамаларының жоспарлары — аналитиканың кесінділері (контрагенттер, номенклатура, келісімшарттар, бөлімдер).
- Тіркеуші құжаттар (сату, қабылдау, банктік/кассалық операциялар, жалақы мен салықтарды есептеу) — түсіндірудің соңғы нүктелері; сату кезінде электронды құжаттармен ЭСФ (ИС ЭСФ) және СНТ байланысты.
- Қосымша есептер: «Есептің анализі» (бухгалтерлік), «Есеп бойынша айналым-сальдо ведомосі (салықтық)», «Есеп карточкасы (салықтық)».