1. Идентификация
| Параметр | Значение |
|---|---|
| Тип объекта | Справочник (Catalog) |
| Имя | БолашақШығындар |
| Полный путь | Справочник.БолашақШығындар / Catalogs.БолашақШығындар |
| Синоним | Болашақ кезеңдердің шығындары |
| Конфигурация | Қазақстан үшін Бухгалтерия, редакция 3.0 (версия 3.0.74.2) |
| Табличные части | Жоқ (барлық ақпарат элементтің реквизиттерінде) |
Мақсаты. Справочник болашақ кезеңдердің шығындарын (БШШ) бухгалтерлік және салықтық есепте классификациялау және есепке алу үшін арналған. Онда ағымдағы кезеңде жасалған, бірақ болашақ есеп беру кезеңдерінде танылуға (жазуға) жататын шығындар тіркеледі: жазылымдар, сақтандыру, лицензиялар, алдын ала жалдау ақысы, сертификаттар және т. б.
Әрбір элемент — бұл БШШ-ның дайын параметрлері бар бабы: жазу тәсілі (біржолғы немесе біркелкі), тану кезеңі, есеп шоттары және БУ мен НУ бойынша субконто аналитикасы. Справочник анықтамалық классификатор болып табылады: ол өзі регистрлер бойынша қозғалыстарды қалыптастырмайды. Оның элементтерінің параметрлері шығындарды есепке алу құжаттарына енгізіледі, олар шығындарды тану бойынша жазбаларды тудырады.
1С-те қайдан табуға болады: «Кәсіпорын» бөлімі → «Болашақ кезеңдердің шығындары».
Навигациялық сілтеме: e1cib/list/Справочник.БолашақШығындар
2. Реквизиттер мен табличные бөліктер
2.1 Шапка реквизиттері
| Имя | Тип | Обязательность | Назначение |
|---|---|---|---|
ЖазуБасталуы |
Дата (xs:dateTime) |
Міндетті емес (DontCheck) | Шығынның бухгалтерлік есепте танылуы (жазылуы) басталатын кезеңнің бастапқы күні |
ЖазуАяқталуы |
Дата (xs:dateTime) |
Міндетті емес (DontCheck) | Болашақ кезеңдердің шығындарын жазу жалғасатын кезеңнің соңғы күні; біркелкі жазу кезінде қолданылады |
СчетБУ |
Справочник.ЖоспарШоттар.Типовой |
Міндетті емес (DontCheck) | Болашақ кезеңдердің шығындарын есепке алатын бухгалтерлік есеп шоты (жоспарланған шығындар шоттары) |
СубконтоБУ1 |
Кездейсоқ тип | Міндетті емес (DontCheck) | БУ бойынша есеп шотына аналитика үшін бірінші субконто (жоспар шоттарының параметрлеріне байланысты) |
СубконтоБУ2 |
Кездейсоқ тип | Міндетті емес (DontCheck) | Қосымша аналитика үшін екінші субконто БУ |
СубконтоБУ3 |
Кездейсоқ тип | Міндетті емес (DontCheck) | Кеңейтілген детализация үшін үшінші субконто БУ |
СчетНУ |
Справочник.ЖоспарШоттар.Налоговый |
Міндетті емес (DontCheck) | Салықтық есепте шығынды көрсету үшін салық шоты |
СубконтоНУ1 |
Кездейсоқ тип | Міндетті емес (DontCheck) | НУ бойынша есеп шотына аналитика үшін бірінші субконто |
СубконтоНУ2 |
Кездейсоқ тип | Міндетті емес (DontCheck) | Екінші субконто НУ |
СубконтоНУ3 |
Кездейсоқ тип | Міндетті емес (DontCheck) | Үшінші субконто НУ |
Сумма |
Число (xs:decimal) |
Шартты міндетті | Болашақ кезеңнің шығындарының сомасы. «Біркелкі» жазу тәсілі кезінде міндетті болады (тексеріледі ОбработкаПроверкиЗаполнения ішінде) |
Контрагент |
Справочник.Контрагенттер |
Міндетті емес (DontCheck) | Шығынмен байланысты контрагент (қызмет/тауар жеткізушісі, БШШ пайда болуына себеп болған) |
ЖазуТәсілі |
Перечисление.ЖазуТәсілдеріБШШ |
Міндетті (ShowError) | Шығынды тану әдісі: біржолғы бір кезеңде немесе бірнеше кезеңде біркелкі |
Реквизиттер логикасы бойынша түсініктемелер:
СчетБУ/СубконтоБУ1–3жәнеСчетНУ/СубконтоНУ1–3жұбы БШШ-ның жазылу бағытын анықтайды — қандай шығын шотына және қандай аналитикамен танылатын шығын бухгалтерлік және салықтық есепте.ЖазуБасталуыжәнеЖазуАяқталуыбіркелкі бөлудің интервалын құрайды. Олардың айырмасыСумма«таратылатын» кезеңдер санын анықтайды.ЖазуТәсілі— жалғыз қатал міндетті реквизит: оның болмауы элементті сақтауға мүмкіндік бермейді.
2.2 Табличные бөліктер
Справочник табличные бөліктерді қамтымайды. Барлық ақпарат элементтің реквизиттерінде сақталады.
3. Формалар
| Форма | Назначение |
|---|---|
ЭлементФормасы |
Справочник элементін өңдеудің негізгі формасы. 15 енгізу өрісін қамтиды: БУ/НУ шоттары, субконто, жазу басталуы мен аяқталуы, контрагент, сумма, жазу тәсілі |
| Тізім формасы (негізгі) | БШШ баптарының тізімін таңдау және қарау үшін стандартты форма; e1cib/list/Справочник.БолашақШығындар сілтемесі бойынша ашылады |
| Таңдау формасы | Шығындар есеп құжаттарына БШШ бабы енгізілгенде қолданылады (жеке формасы болмаған жағдайда платформа генерациялайды) |
4. Модульдердің негізгі процедуралары
Қосымша evidence-те BSL (путь:строка) бойынша нақты жолдар жоқ, тек толтыруды тексеру туралы нұсқау бар. Төменде — фактімен расталған өңдегіш және осы типтегі объектілердің типтік өңдегіштері.
Evidence бойынша расталды:
ОбработкаПроверкиЗаполнения(объект модулі) — шартты міндеттілікті жүзеге асырады. Тексереді: егерЖазуТәсілі = Біркелкіболса, ондаСуммареквизиті толтырылуы тиіс; әйтпесе толтыруды тексеру қатесі беріледі. Сонымен қатарЖазуТәсілі(ShowError) міндеттілігін тексереді.
Мұндай типтегі справочник үшін типтік өңдегіштер (1С жалпы логикасы):
ЗаписьАлдында(объект модулі) — жазу интервалын дұрыстығын бақылау:ЖазуАяқталуыЖазуБасталуы-дан ерте болмауы тиіс.СервердеЖасау(элемент формасының модулі) — өрістердің көрінуі мен қолжетімділігін басқару:ЖазуТәсілі = Біржолғыболғанда кезең мен сумма өрістері жасырылады/өшіріледі,Біркелкіболғанда — белсенді және толтыруға міндетті болады.ЖазуТәсіліӨзгергенде(элемент формасының модулі) — жазу тәсілін өзгерту өңдегіші,Сумма,ЖазуБасталуы,ЖазуАяқталуыкөрінуін қайта конфигурациялайды, форманы қайта жасаусыз.СчетБУӨзгергенде/СчетНУӨзгергенде(элемент формасының модулі) — таңдалған шоттың жоспар шоттары параметрлеріне сәйкес субконто құрамын қайта толтыру.
Тексеруді талап етеді: нақты атаулар мен өңдегіштердің болуы версияға байланысты 3.0.74.2 — өңдеу кезінде конфигуратормен тексеріңіз.
5. Жүргізу және қозғалыстар
Справочник жүргізілмейді және регистрлер бойынша қозғалыстарды қалыптастырмайды — бұл классификатор. БШШ бойынша жазбалар шығындарды есепке алу құжаттарымен тудырылады, онда справочник элементі аналитика объектісі және жазу параметрлерінің көзі болып табылады.
Төменде — РК шоттар жоспары бойынша стандартты жазба схемасы (Қазақстан Республикасының типтік шоттар жоспары). Сандар Қазақстанның 2026 жылғы нормаларына сәйкес берілген (ҚҚС ставкасы 16 %).
1-қадам. БШШ пайда болуы (қызмет/активтің қабылдануы, кейінгі шығын ретінде көрсетіледі).
Мысал: 1 160 000 ₸ сомасына жылдық жазылым сатып алынды, ҚҚС 16 %.
| Жазба | Дт | Кт | Сома, ₸ |
|---|---|---|---|
| Болашақ кезеңдердің шығындары танылды | 1620 (БШШ, СчетБУ шоты) |
3310 (Жеткізушілерге КЗ) | 1 000 000 |
| Сатып алу бойынша ҚҚС есептелді | 1420 (ҚҚС қайтару) | 3310 | 160 000 |
Есеп саясатына байланысты БШШ шоты 1620 «Болашақ кезеңдердің қысқа мерзімді шығындары» немесе 1720 (ұзақ мерзімді) болуы мүмкін. Нақты шот
СчетБУэлементінің реквизитінен алынады.
2-қадам. Шығынның ай сайынғы танылуы (біркелкі жазу).
Егер ЖазуТәсілі = Біркелкі болса, 1 000 000 ₸ сомасы ЖазуБасталуы…ЖазуАяқталуы интервалында бөлінеді. 12 айға — 83 333,33 ₸/ай:
| Жазба | Дт | Кт | Сома, ₸ |
|---|---|---|---|
| Кезеңнің шығындарының бір бөлігі танылды | СчетБУ-дан шығын шоты (мысалы, 7210 «Әкімшілік шығындар») |
1620 (БШШ) | 83 333,33 |
3-қадам. Біржолғы жазу.
Егер ЖазуТәсілі = Біржолғы болса, барлық сома бір кезеңде бір жазба арқылы танылды: Дт 7210 (немесе басқа шығын) Кт 1620.
Салықтық есеп. Параллельді түрде СчетНУ/СубконтоНУ1–3 реквизиттері бойынша жүргізіледі; НУ аналитикасы БУ-дан тәуелсіз конфигурацияланады.
Бюджетпен есеп айырысу (салыстырмалы операциялар үшін, РК 2026):
- ҚҚС — ставка 16 %, төлеу үшін есеп шоты — 3130 «ҚҚС төлеу», есептелген ҚҚС — 1420.
- Реализация: табыс — 6010, өзіндік құн — 7010, сатып алушылардың ДЗ — 1210, ағымдағы шоттардағы ақша — 1030, тауарлар — 1330, жеткізушілерге КЗ — 3310.
Қосымша қабылдаулар/реализацияларды электрондық рәсімдеу — ЭСФ (ИС ЭСФ) және СНТ арқылы; БШШ справочнигі электрондық құжаттарды шығармайды.
