1. Объектіні сәйкестендіру
| Параметр | Мәні |
|---|---|
| Объект түрі | Есеп (Отчет) |
| Атауы | АнализФинансовыхРезультатов |
| Толық жолы | Отчет.АнализФинансовыхРезультатов |
| Синонимі | «Қаржылық нәтижелер» |
| Конфигурация | Қазақстанға арналған сауданы басқару, 3.4 редакциясы (3.4.5.21 нұсқасы) |
| Интерфейстен табу жолы | «Менің ұйымым» → «Қаржылық нәтижелер» бөлімі |
| Навигациялық сілтеме | e1cib/list/Отчет.АнализФинансовыхРезультатов |
| Көрсету валютасы | теңге (₸) |
Мақсаты. Есеп таңдалған кезеңдегі ұйым қызметінің қаржылық нәтижесін — жалпы пайданы және рентабельділікті — талдауға арналған. Ол түсім, өзіндік құн, сауда үстемесі және өзге де кірістер мен шығыстар туралы деректерді жинап, оларды талдамалар: ұйым, номенклатура, номенклатура түрі, менеджер, серіктес, бөлімше және басқа қолжетімді қималар бойынша ұсынады. Бұл ақпараттық базада бұрын көрсетілген ақпаратты оқып, біріктіретін талдамалық объект.
Маңызды. Есепті «Өзіндік құнды есептеу» және «Айды жабу» регламенттік операцияларымен шатастырмаңыз. Есеп қолда бар деректер бойынша нәтижені көрсетеді, ал өзіндік құнды есептеу тиісті регламенттік операция арқылы орындалады.
2. Есептің деректемелері мен баптаулары (параметрлері)
ҚР-ға арналған СБ жүйесіндегі есептер деректерді құрастыру жүйесіне (ДҚЖ) негізделген, сондықтан объектіде құжаттардағыдай тақырып бөлігінің классикалық деректемелері мен кестелік бөліктері жоқ. Олардың қызметін құрастыру схемасының параметрлері және пайдаланушы баптаулары: іріктеулер, өрістер мен топтастырулар атқарады.
2.1. Негізгі параметрлер (баптаулардың тақырып бөлігі)
| Параметр | Түрі | Мақсаты |
|---|---|---|
| Ұйым | СправочникСсылка.Организации | Деректерді бір ұйыммен шектейді; бірнеше ұйым таңдалғанда әрқайсысының көрсеткіштерін талдауға мүмкіндік береді |
| НачалоПериода / КонецПериода (Период) | Күн / стандартты кезең | Қаржылық нәтижені талдау шекараларын белгілейді |
| ВидЦены / Валюта | Көрсету баптауы | Көрсеткіштердің ұсынылуын айқындайды; әдепкіде сомалар теңгемен шығарылады |
| Бөлімше | СправочникСсылка | Ұйымдық бірлік бойынша іріктеуді белгілейді |
| Менеджер | СправочникСсылка.Пользователи | Қаржылық нәтижені жауапты тұлға бөлінісінде талдауға мүмкіндік береді |
2.2. Көрсеткіштер (ресурстар)
Есеп қаржылық көрсеткіштердің стандартты жиынтығын қолданады:
- Түсім (өткізуден түскен кіріс) — ҚҚС-сыз сату сомасы;
- Сатудың өзіндік құны — ақпараттық базада есепке алынған өткізілген тауарлардың немесе қызметтердің құны;
- Жалпы пайда = Түсім − Өзіндік құн;
- Рентабельділік, % = Жалпы пайда / Түсім × 100;
- Өзге кірістер мен шығыстар — тиісті операциялар болған кезде;
- Үстеме — сауда операцияларын талдау үшін қолданылатын көрсеткіш.
2.3. Талдамалық қималар (топтастыру өлшемдері)
Ұйым · Бөлімше · Менеджер · Серіктес (клиент) · Шарт · Номенклатура · Номенклатура түрі · Баға тобы · Қойма · Тапсырыс.
Түсім сомалары ҚҚС-сыз көрсетіледі. ҚР-да қолданылатын 16 % ҚҚС мөлшерлемесі кезінде қаржылық нәтижені талдауға арналған түсімде өткізу құны салық сомасынсыз есепке алынады.
3. Есеп нысандары
| Нысан | Түрі | Мақсаты |
|---|---|---|
| ФормаОтчета (негізгі) | ДҚЖ есебінің нысаны | Кезең мен іріктеулерді таңдау, «Қалыптастыру» командасын орындау, нәтижені кестелік құжатқа шығару |
| ФормаНастроек / кіріктірілген баптаулар тақтасы | Құрастыру баптауларының нысаны | Құрылымды кеңейтілген баптау: топтастырулар, өрістер, іріктеулер және шартты безендіру |
| Есеп нұсқалары (ВариантыОтчета) | Алдын ала анықталған баптаулар | Номенклатура, менеджерлер, клиенттер немесе кезеңдер бойынша дайын көріністер |
ДҚЖ негізіндегі есептер үшін жылдам баптаулар тақтасы қалыптастырылатын әмбебап есеп нысаны қолданылуы мүмкін. Командалар мен баптаулардың нақты құрамы конфигурацияның көрсетілген нұсқасындағы есептің іске асырылуына байланысты айқындалады.
4. Модульдердің негізгі рәсімдері
Рәсімдердің құрамы объектінің конфигурацияда іске асырылуына байланысты. Стандартты ішкі жүйелер кітапханасы бар конфигурациялардағы ДҚЖ есептері үшін нәтижені қалыптастыру, нұсқаны жүктеу және нысанды баптау өңдеуіштері қолданылады.
Объект немесе менеджер модулі:
- ПриКомпоновкеРезультата(ДокументРезультат, ДанныеРасшифровки, СтандартнаяОбработка) — нәтижені қалыптастыру өңдеуіші; онда қосымша безендіру және, мысалы, рентабельділік немесе түсімдегі үлес секілді есептелетін көрсеткіштерді толтыру орындалуы мүмкін.
- НастройкиФормы(Форма, КлючВарианта, Настройки) — егер объектінің іске асырылуында көзделсе, қолжетімді командалар мен нысан көрінісін басқару өңдеуіші.
- ПриОпределенииВариантовОтчета(Настройки) немесе НастроитьВариантыОтчета() — есеп нұсқаларын және оларды орналастыру параметрлерін сипаттау үшін қолданылатын рәсімдер.
Нысан модулі:
- ПриСозданииНаСервере(Отказ, СтандартнаяОбработка) — нысанды, кезеңді және пайдаланушы баптауларын бастапқы күйге келтіру.
- ПриЗагрузкеВариантаНаСервере(Настройки) — есеп нұсқасын ауыстырған кезде нысанды қосымша баптау.
Рәсімдер мен есептелетін өрістердің нақты атаулары 3.4.5.21 нұсқасындағы есептің бағдарламалық іске асырылуына байланысты. Кеңейтімді әзірлеу кезінде объект модулі мен есеп нысанында іс жүзінде көзделген рәсімдерді пайдалану керек.
5. Деректер көзі («өткізу мен қозғалыстардың» баламасы)
Есеп есепке алу тіркелімдерінен бұрын көрсетілген деректерді алады. Деректер жиындарының құрамы құрастыру схемасына және ақпараттық базада қосылған функционалдық мүмкіндіктерге байланысты айқындалады. Көрсеткіштердің көздері ретінде мыналар қолданылуы мүмкін:
- Жинақтау тіркелімдері — сату, түсім, өзіндік құн, жалпы пайда, өзге кірістер мен шығыстар туралы мәліметтерді қамтитын айналымдық немесе қалдықтық түрдегі тіркелімдер.
- Регламенттелген есеп деректері — егер тиісті жиындар есеп схемасына енгізілсе немесе көрсеткіштерді салыстырып тексеру үшін қолданылса.
Көрсеткіштердің экономикалық мәнін ҚР үлгілік шоттар жоспарының деректерімен салыстыруға болады:
| Есеп көрсеткіші | ҚР шоты | Түсіндірме |
|---|---|---|
| Өткізуден түскен кіріс | 6010 | ҚҚС-сыз өткізуден түскен кіріс |
| Өткізудің өзіндік құны | 7010 | Өткізілген тауарлардың, жұмыстардың немесе қызметтердің өзіндік құны |
| Тауарлар | 1330 | Құны өзіндік құнды есептеуге қатысуы мүмкін тауарларды есепке алу |
| Төленуге тиіс ҚҚС | 3130 | ҚҚС сомасы салықсыз түсімнен бөлек есепке алынады |
| Сатып алушылармен есеп айырысу | 1210 | Сатып алушылар мен тапсырыс берушілерге өткізу бойынша есеп айырысу |
| Ағымдағы шоттардағы ақша | 1030 | Ағымдағы банктік шоттардағы ақша қаражаты |
| Жеткізушілермен есеп айырысу | 3310 | Жеткізушілермен және мердігерлермен есеп айырысу |
Есеп көрсеткішінің негізгі формуласы:
Жалпы пайда = 16 % ҚҚС-сыз түсім − өткізудің өзіндік құны.
Деректері талдау үшін пайдаланылатын өткізу операциялары ҚР электрондық құжаттарымен: ЭШФ АЖ-дағы ЭШФ-мен және көзделген жағдайларда ТІЖ-мен сүйемелденуі мүмкін. Түсім мен ҚҚС көрсеткіштері дұрыс көрсетілуі үшін есепке алу жүйесіндегі және электрондық құжаттардағы сомалар өзара сәйкестендірілуге тиіс.
6. Байланысты объектілер және негізінде енгізу
Негізінде енгізу тетігі құжаттарға арналған және осы есепті қалыптастыруға қолданылмайды. Функционалдық тұрғыдан есеп есептік деректердің көздері болып табылатын объектілермен байланысты:
- Түсім мен өзіндік құнның бастапқы құжаттары: «Тауарлар мен қызметтерді өткізу», «Бөлшек сауда туралы есеп», «Қызметтер мен өзге активтерді өткізу», «Клиенттен тауарларды қайтару».
- Шығындар мен өзге операциялардың құжаттары: «Өзге кірістер мен шығыстар», «Операция (регл. есеп)».
- Регламенттік операциялар: «Тауарлардың өзіндік құнын есептеу», «Айды жабу». Олар орындалғанға дейін кезеңдегі өзіндік құн мен жалпы пайда туралы деректер толық болмауы мүмкін.
- Электрондық құжаттар: тиісті өткізу операциялары мен тауар қозғалыстарын сүйемелдейтін ЭШФ және ТІЖ.
- Сабақтас есептер: «Жалпы пайда», «Сату», «Кірістер мен шығыстар».
7. Кеңейту нүктелері
- Қолдаудан шығармай конфигурацияны кеңейту: конфигурацияда көзделген өңдеуіштер арқылы есептің өз нұсқаларын қосу; нәтижені, мысалы, ұйымда қабылданған әдістеме бойынша рентабельділік секілді есептелетін бағандармен толықтыру.
- Қосымша есептер: деректерді құрастырудың жеке схемасы бар сыртқы есепті «Қосымша есептер мен өңдеулер» ішкі жүйесі арқылы қосу.
- Пайдаланушы баптаулары мен нұсқалары: конфигурацияны өзгертпей, ДҚЖ стандартты құралдарымен іріктеулерді, өрістерді және есеп құрылымын сақтау.
- Құрастыру схемасын өзгерту: басқарушылық және регламенттелген көрсеткіштерді салыстыру үшін деректер жиындарын қосу.
- Шартты безендіру: ДҚЖ пайдаланушы баптаулары арқылы залалды позициялар мен рентабельділігі төмен көрсеткіштерді ерекшелеу.
ҚҚС-қа байланысты есептеулерді пысықтаған кезде 2026 жылы қолданылатын 16 % мөлшерлеме пайдаланылады. Формулалар, іріктеулер мен есептелетін өрістер есептің барлық нұсқаларында бір мөлшерлемені қолдануға тиіс.
8. Сұрақтар мен жауаптар
Неліктен есептегі түсім сатып алушыға өткізу сомасынан аз?
Есеп түсімді ҚҚС-сыз көрсетеді. ҚҚС мөлшерлемесі 16 % болғанда салық сомасы бөлек есепке алынады және өткізуден түскен кіріс көрсеткішіне енгізілмейді.
Неліктен кезең үшін күтілетін жалпы пайда көрсетілмейді?
Таңдалған кезең шекараларын, ұйымды және белсенді іріктеулерді тексеріңіз. Егер есепке алуда өзіндік құнды есептеу қолданылса, көрсеткіштер талданатын кезең үшін тиісті регламенттік операцияның орындалуына да байланысты болады.
Клиент немесе номенклатура бойынша егжей-тегжейлі деректерді қалай алуға болады?
Есеп құрылымының баптауларын ашып, серіктес, клиент, номенклатура немесе номенклатура түрі бойынша топтастыруды қосыңыз. Іріктемені қысқарту үшін қажетті мән бойынша іріктеуді бір мезгілде орнатуға болады.
Бапталған есеп нұсқасын сақтауға бола ма?
Иә, егер мұндай команда конфигурацияда пайдаланушыға қолжетімді болса, ДҚЖ пайдаланушы баптаулары өрістер құрамын, топтастыруларды, іріктеулерді және безендіруді жеке нұсқа ретінде сақтауға мүмкіндік береді.