Ақпараттық база деректерін жүктеп алу менеджері» өңдеуі Қазақстан үшін СБ 3.4.5.21-де: АБ деректерін жүктеп алу және жүктеп беру

3.4.5.21 релизінде «Қазақстан үшін сауданы басқару» (3.4 редакциясы) тексерілді.

Сізге енгізу бойынша серіктес қоңырау шалып: «Дерекқор көшірмесін жіберіңіз, қоймадағы қалдық неге жабылмай тұрғанын қарайық» деді. Немесе сіз жаңа серверге көшіп жатырсыз және деректерді толық SQL резервтік көшірмесінсіз тасымалдау керек. Немесе 1С техникалық қолдауы толық dt-файлды емес, «АБ деректерін түсіру файлын» сұрайды. Осы жағдайлардың барлығында сіз дәл осы өңдеуді ашасыз. Бұл — есеп құжаты емес, мұнда сомалар, ҚҚС және өткізбелер жоқ. Бұл — қызметтік құрал: ол ақпараттық база мазмұнын құрылымдалған файлға (XML бар архив) түсіреді және оны кері жүктеп ала алады. Әрі қарай — деректерді жоғалтпай, базаны бұзбай оны қалай пайдалану керек.

⚠️ Бірінші абзацтан маңызды: бұл өңдеу жүктеу кезінде деректерді өзгертеді немесе толығымен қайта жазады. Онымен тек әкімші құқығымен, монополды режимде және жүктеуге дейін міндетті түрде резервтік көшірме жасап (конфигуратор арқылы .dt) жұмыс істеу керек.

1. Мақсаты

«Ақпараттық база деректерін түсіру менеджері» өңдеуі АБ деректерін түсіру файлына тасымалдайды және оларды кері жүктейді. Базаны серверлер/файлдық нұсқалар арасында тасымалдағанда, деректерді техникалық қолдауға беруде, бірдей немесе үйлесімді конфигурациямен көшу кезінде қолданылады. Бұл — техникалық (қызметтік) объект, ол бухгалтерлік қозғалыстар жасамайды.

2. Қайдан табуға болады

Өңдеу қызметтік болғандықтан, ол әдеттегі командалық интерфейс бөлімдерінде жоқ. Оны екі жолмен ашуға болады:

• Функциялар мәзірі арқылы: «Басты» (сол жоғарғы бұрыштағы көрсеткі түймесі) → «Техникалық маман үшін функциялар» (режим «Баптаулар» → «Параметрлер» → «Барлық функциялар командасын көрсету» бөлімінде қосулы болуы керек) → «Өңдеулер» бөлімі → «Ақпараттық база деректерін түсіру менеджерінің деректерін түсіру жүктеу».
• Навигациялық сілтеме арқылы (ең тез жолы): «Қызмет» / «Басты» мәзірі → «Навигациялық сілтеме бойынша өту» және мынаны қойыңыз:

e1cib/list/Обработка.ВыгрузкаЗагрузкаДанныхМенеджерВыгрузкиДанныхИнформационнойБазы

«Барлық функциялар» тармағы жоқ болса: «Қызмет және баптаулар» (тісті дөңгелек) → «Баптаулар» → «Параметрлер» → «"Барлық функциялар" командасын көрсету» опциясын қосыңыз.

2а. Өз релизіңізді қалай білуге болады

«Басты» / тісті дөңгелек → «Анықтама» → «Бағдарлама туралы». Ашылған терезеде сіз мыналарды көресіз:

• платформа нұсқасы (мысалы, 8.3.2x.xxxx) — «1С:Кәсіпорын» жолы;
• конфигурация релизі — «Қазақстан үшін сауданы басқару» жолы, 3.4 редакциясы, 3.4.5.21 нұсқасы.

Нұсқаулықты дәл осы сандармен салыстырыңыз: түсіру/жүктеу механизмі платформа релиздері арасында өзгертілген, ал өңдеудің әрекеті нұсқаға байланысты.

3. Қалай толтыру керек (қадам бойынша)

Мұнда әдеттегі мағынадағы «құжат өрістері» жоқ — жұмыстың екі режимі бар: Түсіру және Жүктеу. Әр параметрді талдап көрейік: ол не үшін керек және қате көрсетілсе не болады.

«Деректерді түсіру» режимі

Тәртібі:

1. Барлық пайдаланушылардың жұмысын аяқтаңыз, әкімші ретінде кіріңіз.
2. Конфигуратор арқылы резервтік көшірме жасаңыз («Администрирование» → «Ақпараттық базаны түсіру» → .dt).
3. Өңдеуді ашыңыз, «Түсіру» режимін таңдаңыз.
4. Қабылдаушы файлды және деректер құрамын көрсетіңіз.
5. «Түсіру» түймесін басыңыз және сәтті аяқталғаны туралы хабарды күтіңіз.

«Деректерді жүктеу» режимі

Тәртібі:

1. Қабылдаушы конфигурациясы қайнар көзбен үйлесімді екеніне көз жеткізіңіз (сол 3.4 редакциясы, жақсырақ — сол релиз).
2. Барлық пайдаланушылар шықты, қабылдаушы базаның жаңа көшірмесі бар.
3. Өңдеуді ашыңыз, «Жүктеу» режимі, файлды көрсетіңіз.
4. «Жүктеу» түймесін басыңыз, аяқталуын күтіңіз және бағдарламаны қайта іске қосыңыз.

4. Талданған мысал

Жағдай. «Береке Трейд» компаниясы (Алматы) 3.4.5.21 нұсқасындағы «Қазақстан үшін СБ» файлдық базасында жұмыс істейді. Бухгалтер базаны жаңа серверге көшіреді (серверлік нұсқа, сол релиз) және әзірлеушіге қызметтік баптауларсыз тек деректерді бергісі келеді.

Қадамдар мен нәтиже:

1. Резервтік көшірме: Bereke_2026-09-23.dt (200 МБ) — кері қайтару жағдайына арналған.
2. Өңдеу ашылды, «Түсіру» режимі, құрамы — «толық ақпараттық база, тек деректер», файл Bereke_data.zip.
3. Түсіру ~4 минут алды, көлемі 78 МБ Bereke_data.zip архиві алынды.
4. Серверде «Қазақстан үшін СБ» 3.4.5.21 конфигурациясымен бос АБ жасалды.
5. Жаңа базада өңдеу ашылды, «Жүктеу» режимі, Bereke_data.zip көрсетілді, «тазалаумен» режимі (база бос), монополды.
6. Жүктеу — ~6 минут, қайта іске қосу.
7. Тексеру: «Ұйымдар» анықтамалығы — 1 ұйым; «Контрагенттер» — 342 жазба; 1330 «Тауарлар» және 1210 «Сатып алушылардың қысқа мерзімді дебиторлық берешегі» шоттарындағы қалдықтар бастапқы базамен сәйкес келді; өткізулердегі ҚҚС 16 % болып қалды (2026 ж. ҚР ставкасы).

Өткізбелер: өңдеу оларды жасамайды. Ол базада бұрыннан бар қозғалыстар мен қалдықтарды сол қалпында тасымалдайды — сомалар, ставкалар мен шот корреспонденциялары қайта есептелмейді. Бастапқы базадағы өткізу құжаты мынаны берген болса:

— дәл осы қозғалыстар жүктеуден кейін қабылдаушы базада болады. Өңдеу өз бетінше ешнәрсе есептемейді; сандардың дұрыстығына бастапқы құжаттар жауап береді.

5. Операция түрлері

• Деректерді түсіру — АБ мазмұнын файлға сақтау (толық немесе таңдамалы).
• Деректерді жүктеу — файлдан деректерді ағымдағы немесе бос АБ-ға қалпына келтіру, тазалаумен немесе онсыз.

Өңдеудің басқа операция түрлері жоқ: бұл бір механизмнің екі айна тәрізді функциясы.

6. Өткізу кезінде не қалыптасады

Өңдеуде «өткізу» ұғымы жоқ — ол құжат емес. Жұмыс нәтижесі:

• Түсіру кезінде: беруге, сақтауға, басқа базаға жүктеуге болатын түсіру файлы (XML құрылымы бар архив).
• Жүктеу кезінде: АБ-ның өзгерген жағдайы — барлық объектілер тасымалданады (анықтамалықтар, құжаттар, регистрлер, қозғалыстар, қалдықтар).

Өңдеу ЖАСАМАЙТЫН нәрселер (түсіну маңызды):

• бухгалтерлік өткізбелер — жоқ;
• ЭШФ (ЭШФ АЖ) және ЖЖТ электрондық құжаттары — жоқ; ол ЭШФ АЖ-мен өзара әрекеттеспейді және салық құжаттарын жасамайды;
• өз атынан регистрлер бойынша жеке қозғалыстар — жоқ; ол тек бұрыннан бар қозғалыстарды тасымалдайды.

7. Баспа нысандары

Қызметтік өңдеуде баспа нысандары жоқ. Тек хабарлар терезесінде көрсетілетін қызметтік орындау хаттамасы/журналы (сәттілік немесе қате туралы хабарлар) бар — оны көшіріп, техникалық қолдауға беруге болады. Актілерді, шот-фактураларды немесе есептерді осы өңдеу арқылы басып шығаруға болмайды — ол үшін конфигурацияның тиісті құжаттары қолданылады.

8. Жиі кездесетін қателер

«Операцияны орындау мүмкін емес, себебі базамен басқа пайдаланушылар жұмыс істеп жатыр» Жүктеу монополды қолжетімділікті талап етеді. Барлық сеанстарды аяқтаңыз («Администрирование» → «Белсенді пайдаланушылар»), фондық тапсырмаларды жабыңыз және қайталаңыз.

«Түсіру файлының форматы дұрыс емес» / «Файлды оқу мүмкін болмады» Сіз бөтен форматты жүктеуге тырысып жатырсыз (мысалы, конфигуратордың әдеттегі .dt файлы немесе бүлінген архив). Тек дәл осы өңдеу жасаған файлды жүктеңіз; архивтің бүлінбегенін тексеріңіз.

«Қайнар көз конфигурациясы қабылдаушы конфигурациясына сәйкес келмейді» Релиздер сәйкес келмейді. Қабылдаушыны сол нұсқаға (3.4.5.21) немесе үйлесімді нұсқаға дейін жаңартыңыз және жүктеуді қайталаңыз.

«Дискіде орын жеткіліксіз» / файлды жазу қатесі Түсіру сыймады. Орын босатыңыз немесе басқа дискіге түсіріңіз; архивке сығуды қосыңыз.

Деректер жүктелді, бірақ құқықтар/пайдаланушылар «жоғалды» Сіз «тек деректер» режимінде түсірдіңіз. Баптаулар мен құқықтар осылай тасымалданбайды — не баптаулармен бірге түсіріңіз, не қабылдаушыда құқықтарды қайта баптаңыз.

Жүктеуден кейін база «Ақпараттық базаны жаңарту» сұрайды Бұл қалыпты жағдай: бірінші кіргенде конфигурация регламенттік өңдеушілерді орындайды. Әкімші ретінде кіріп, аяқталуын күтіңіз.

9. Жиі қойылатын сұрақтар

Бұл конфигуратордағы «Ақпараттық базаны .dt файлына түсіру» дегенмен бірдей ме? Жоқ. .dt — конфигурациямен бірге АБ-ның толық көшірмесі, тек бірдей платформалар/конфигурациялар арасында жұмыс істейді. Бұл өңдеу деректерді тасымалдауға ыңғайлы форматқа түсіреді және .dt артық немесе үйлесімсіз болғанда пайдалы.

Өңдеу бухгалтерлік өткізбелер жасай ма? Жоқ. Бұл қызметтік құрал. Барлық өткізбелер, қалдықтар мен сомалар бастапқы базадағы құжаттар қалыптастырғандай қалады.

Ол ЭШФ пен ЖЖТ-ге әсер ете ме? Тікелей — жоқ. Ол ЭШФ АЖ-ға деректер жібермейді, электрондық шот-фактуралар мен ЖЖТ жаздырмайды. Тек базада бұрыннан бар объектілер мен олардың мәртебелері тасымалданады.

Жүктеу алдында резервтік көшірме жасау керек пе? Міндетті түрде. «Тазалаумен» жүктеу ағымдағы деректерді жояды. Конфигуратор арқылы .dt жасаңыз және көшірменің оқылатынына көз жеткізіңіз.

Деректерді басқа конфигурация релизі бар базаға жүктеуге бола ма? Тек релиздер үйлесімді болса ғана. 3.4 редакциясы сәйкес келіп, релиз 3.4.5.21 бірдей болса — қауіпсіз. Айырмашылық болса, алдымен нұсқаларды теңестіріңіз.

Өңдеуді кім іске қоса алады? Әкімші құқығы (толық құқықтар) бар пайдаланушы. Әкімшілік құқығы жоқ әдеттегі менеджерге немесе бухгалтерге ол қолжетімсіз.

Тасымалдаудан кейін салық ставкалары мен ҚҚС өзгере ме? Жоқ. ҚР ҚҚС ставкасы 16 %, АЕК 4 325 ₸, ЕТМ 85 000 ₸ және барлық есеп параметрлері — бұл базаның деректері мен баптаулары; олар «сол күйінде» тасымалданады. Өңдеу ешнәрсені қайта есептемейді.

Неге жүктеуден кейін пайдаланушылар мен интерфейс баптаулары көрінбейді? Ең дұрысы, түсіру «тек деректер» режимінде жасалған. Баптаулар, құқықтар мен жеке параметрлер бөлек тасымалданады — оларды түсіру құрамына қосыңыз немесе қолмен қалпына келтіріңіз.

Деректердің тек бір бөлігін, мысалы бір қоймасын түсіруге бола ма? Механизм ең алдымен толық тасымалдауға есептелген. Таңдамалы түсіру мүмкін, бірақ қауіпті: байланысты объектілер (құжаттар, регистрлер) файлға түспей қалуы мүмкін, ал қабылдаушыда бұзылған сілтемелер пайда болады. Ішінара тапсырмалар үшін деректер алмасу немесе есептер сенімдірек.

Үлкен базаны түсіру ұзаққа созыла ма? Көлемі мен дискіге байланысты: ондаған-жүздеген МБ базаларда бірнеше минут, ірі базаларда ұзағырақ. Жұмыс емес уақытта монополды режимде орындаңыз.

10. Байланысты құжаттар мен механизмдер

• .dt түсіру/жүктеу (конфигуратор) — АБ-ның толық көшірмесіне арналған балама; жүктеу алдында резервтік көшірме үшін қолданыңыз.
• «Деректерді түсіру және жүктеу» өңдеуі — туыстас механизм; бұл өңдеу оның түсіру менеджері болып табылады.
• «Деректерді синхрондау» / алмасу жоспарлары — базалар арасында тұрақты екі жақты алмасу үшін (мұндағы бір реттік түсіру-жүктеуден айырмашылығы).
• Регламенттік «Ақпараттық базаны жаңарту» — жүктеуден кейін бірінші кіргенде автоматты түрде іске қосылады.

Осы өңдеу негізінде басқа құжаттар енгізілмейді, әрі ол өзі де «негізінде» енгізілмейді — бұл дербес қызметтік құрал.

Өз релизіңізді қалай білуге болады

«Басты» → «Анықтама» → «Бағдарлама туралы»: онда «1С:Кәсіпорын» платформасының нұсқасы және конфигурация релизі көрсетілген. Бұл нұсқаулық «Қазақстан үшін сауданы басқару», 3.4 редакциясы, 3.4.5.21 релизі үшін өзекті. Басқа релизде түсіру/жүктеу механизмінің әрекеті өзгеше болуы мүмкін — «Бағдарлама туралы» терезесімен салыстырыңыз.

3.4.5.21 релизі «Қазақстан үшін сауданы басқару» (3.4 ред.) үшін дайындалды. ҚР 2026 есептік параметрлері: ҚҚС 16 %, АЕК 4 325 ₸, ЕТМ 85 000 ₸.