Объектіні сәйкестендіру туралы маңызды ақпарат. Тапсырмада және қызметтік метадеректерде объект
Құжат(Documents.НалогиСборыОтчисления) ретінде белгіленген. Алайда қоса берілген evidence (деректемелер құрамы, кестелік бөліктердің болмауы, «Анықтамалық \"Салықтар, алымдар, аударымдар\"» мақсатының тұжырымы) құжатты емес, анықтамалық-жіктеуішті бірмәнді сипаттайды. «Қазақстанға арналған бухгалтерия 3.0» үлгілік конфигурациясында
НалогиСборыОтчисленияобъектісі шынында да Анықтамалық (Справочник.НалогиСборыОтчисления) ретінде іске асырылған — бұл өткізілетін құжат емес, бюджетпен және қорлармен есеп айырысу шоттарына арналған талдау элементі (субконто). Төмендегі сипаттама объектінің нақты табиғатына (анықтамалыққа) сәйкес жасалды. «Объект түрі = Құжат» тармағын нақты жеткізілімде тексеру қажет — бастапқы метадеректерде қате болуы ықтимал.
1. Сәйкестендіру
Параметр | Мәні |
|---|---|
Толық атауы |
|
Атауы (сәйкестендіргіш) |
|
Объект түрі | Анықтамалық (жіктеуіш). «Құжат» белгісі — жоғарыдағы қосымша мәтінді қараңыз |
Синонимі | «Салықтар, алымдар, аударымдар» (бастапқы деректерде синоним бос) |
Конфигурация | Қазақстанға арналған бухгалтерия, 3.0 редакциясы, 3.0.74.2 нұсқасы |
Кестелік бөліктер | Жоқ — барлық ақпарат элементтің деректемелерінде сақталады |
Анықтамалық мынадай қызмет атқарады:
талдау (субконто) — бюджетпен және қорлармен есеп айырысу шоттары үшін; ол бойынша әрбір төлем бөлінісінде есептеулер мен төлемдердің бөлек есебі жүргізіледі;
төлем деректемелерінің көзі — БСК, ТМК, алушының банктік (қазынашылық) шоты, төлем мақсатының үлгісі — төлем тапсырмаларын автоматты түрде толтыру үшін;
есеп шоттарымен байланыс — есептеу және төлеу өткізбелерін қалыптастыру кезіндегі шоттар корреспонденциясын айқындайды.
Ақпараттық базаны бастапқы баптау кезінде толтырылады және заңнама өзгерген кезде өзектендіріледі. Жұмысты негізінен әкімшілер мен бас бухгалтерлер жүргізеді.
Қайдан табуға болады. «Кәсіпорын» бөлімі → «Салықтар, алымдар, аударымдар». Навигациялық сілтеме:
e1cib/list/Справочник.НалогиСборыОтчисления).
2. Деректемелер мен кестелік бөліктер
2.1 Деректемелер (элементтің тақырыптық бөлігі)
Атауы | Түрі | Міндетті | Мақсаты |
|---|---|---|---|
| Жол | Жоқ | Бюджеттік сыныптама коды (БСК) — ҚР бюджет жүйесіне төленетін төлем түрін сәйкестендіру; төлем тапсырмаларына автоматты түрде қойылады |
| Жол | Жоқ | Төлем мақсатының коды (ТМК) — ҚР бюджетіне төленетін төлемдер жіктеуіші; ҚР СК талаптарына сәйкес төлем құжаттарында міндетті |
| СправочникСсылка.Контрагенты | Жоқ | Төлем алушы (салық органы, қор) — төлем құжаттарында алушының деректемелерін автоматты түрде толтыру үшін пайдаланылады |
| ПланСчетовСсылка.Типовой | Жоқ | Осы төлем бойынша есеп айырысуларды көрсетуге арналған бухгалтерлік есеп шоты (3100/3200 тобының шоттары — салықтар мен төлемдер бойынша міндеттемелер); өткізбелерді қалыптастыру кезіндегі корреспонденцияны айқындайды |
| СправочникСсылка.БанковскиеСчета | Жоқ | Алушының банктік (қазынашылық) шоты — төлем тапсырмасының «Алушының шоты» өрісіне қойылады |
| Жол | Жоқ | Төлем мақсаты мәтінінің үлгісі — банк құжаттарындағы «Төлем мақсаты» өрісін автоматты түрде қалыптастыру үшін; айнымалыларды (кезең, БСК және т.б.) қамтуы мүмкін |
| СправочникСсылка.СтатьиЗатрат | Жоқ | Басқарушылық есепке арналған шығын бабы — салық төлемдерін шығыс баптарына жатқызу (мысалы, өзіндік құн құрамындағы салықтар үшін) |
| ПланСчетовСсылка.Налоговый | Жоқ | Салықтық есеп шоты — салықтар бойынша талдау бухгалтерлік есептен өзгеше болатын параллель салықтық есепті жүргізу кезінде |
| Булево | Жоқ | Ескірген деректеме («Пайдаланбау»): бұрын — төленген сомалар шегінде әлеуметтік аударымдарды шегеруді бақылау; ағымдағы нұсқаларда логика ауыстырылған |
ҚР шоттар жоспары бойынша салықтар мен төлемдер жөніндегі міндеттемелер мына шоттарда жүргізіледі: 3110 (төленуге тиіс КТС), 3120 (ЖТС), 3130 (төленуге тиіс ҚҚС), 3150 (әлеуметтік салық), 3210 (МЗЖ), 3211/3213 (ЖМЗЖ, МӘМС жарналары), 3220 (ӘА), 3230 (МӘМС аударымдары). Әдетте дәл осы шоттар
СчетУчетаРасчетовСКонтрагентомБУдеректемесінде көрсетіледі. (Evidence-тегі «КТС үшін 3310, ЖТС үшін 3350» мысалы көрнекілік үшін берілген; үлгілік жоспарда КТС = 3110, ЖТС = 3120 — баптау кезінде базаның нақты шоттар жоспарын басшылыққа алыңыз.)
2.2 Кестелік бөліктер
Жоқ. Анықтамалықтың құрылымы жазық — барлық дерек элементтің деректемелерінде орналасқан.
3. Нысандар
Evidence-тегі нысандар бөлімі қысқартылған («…»). Осы түрдегі анықтамалық-жіктеуіштің үлгілік құрамы:
Нысан | Мақсаты |
|---|---|
Тізім нысаны ( | Жіктеуіш элементтерін қарау және таңдау; навигациялық сілтеме арқылы ашылады |
Элемент нысаны ( | Бір салықты/алымды енгізу/өңдеу: атауы, БСК, ТМК, алушы, БЕ/СЕ есеп шоттары, төлем мақсатының үлгісі, шығын бабы |
Таңдау нысаны ( | Басқа объектілердің «Салық/алым» өрісіне элементті таңдау (төлем құжаттары, регламенттік операциялар) |
Жеткізілімдегі нысандардың нақты тізбесі мен атауларын тексеру қажет — нысандар туралы evidence толық емес.
4. Модульдердің негізгі рәсімдері
BSL-evidence (жолдары мен жол нөмірлері көрсетілген модуль мәтіндері) қоса берілмеген. Осы түрдегі анықтамалыққа мынадай үлгілік өңдегіштер тән (нақты атауларын/бар-жоғын конфигуратордан нақтылаңыз):
Объект модулі
ОбработкаЗаполнения— басқа объектіден жасау кезінде әдепкі деректемелерді толтыру.ПередЗаписью/ПриЗаписи— БСК/ТМК дұрыстығын, БЕ/СЕ шоттарының қайшылықсыз болуын бақылау, ескірген деректемені пайдалануға тыйым салу.ПроверкаЗаполнения— төлем түріне қарай төлем құжаттары үшін міндетті деректемелерді (БСК, ТМК, алушының шоты) тексеру.
Менеджер модулі — алдын ала анықталған/үлгілік элементтерді алу, төлем құжаттарын автоматты түрде толтыру үшін БСК/ТМК коды бойынша салықты бағдарламалық таңдау рәсімдері.
Элемент нысанының модулі
ПриСозданииНаСервере— өрістердің көрінуін/қолжетімділігін баптау (мысалы, СЕ өрістері — параллель салықтық есеп қосылғанда ғана).Деректемелердің (
Контрагент,СчетУчетаРасчетовСКонтрагентомБУ)ПриИзмененииөңдегіштері — тәуелді мәндерді қою (контрагентке қарай алушының шоты, төлем мақсатының үлгісі).
Нақты рәсімдерді, жолдарды және жол нөмірлерін нақты жинақтың модульдері бойынша тексеру қажет — ұсынылған материалда BSL жоқ.
5. Өткізбелер мен қозғалыстарға қатысуы
Анықтамалық өздігінен өткізілмейді және қозғалыстарды қалыптастырмайды — жіктеуіште өткізу тетігі жоқ. Ол есепке талдау (субконто) және өткізілетін объектілерге арналған деректемелер көзі ретінде қатысады (салықтарды есептеу жөніндегі регламенттік операциялар, төлем құжаттары, төлем тапсырмалары, есеп айырысу шотынан есептен шығару). ҚР-ның 2026 жылғы нормаларын ескергендегі үлгілік логика:
Есептеу (регламенттік операциялар / есептеу құжаттары) — анықтамалық элементі міндеттеме шотының кредиті бойынша субконто ретінде қолданылады:
Өткізу бойынша ҚҚС (мөлшерлеме 16 %): Дт 1210 «Сатып алушылардың қысқа мерзімді дебиторлық берешегі» Кт 6010 «Өнімді өткізуден және қызметтер көрсетуден түсетін кіріс» және Кт 3130 «Төленуге тиіс ҚҚС» (субконто — «ҚҚС» элементі). Мысал: 116 000 ₸ сомасына өткізу (оның ішінде ҚҚС 16 000 ₸) → кіріс 100 000 ₸, төленуге тиіс ҚҚС 16 000 ₸.
Еңбекақы төлеу қорынан ЖТС, МЗЖ, МӘМС аударымдары, МӘМС жарналары және т.б.: есептеу анықтамалық элементі бойынша талдаумен тиісті 3120/3210/3230/3213 шоттарының кредитіне жатқызылады.
Әлеуметтік салық (6 %), әлеуметтік аударымдар (5 %): Кт 3150 / 3210 (ӘА), элемент бойынша талдаумен.
Төлеу (есеп айырысу шотынан есептен шығару, төлем тапсырмасы) — анықтамалық элементі БСК, ТМК, алушының шотын және төлем мақсатының үлгісін береді; өткізбесі: Дт 3110/3120/3130/3150/3210/3220/3230 Кт 1030 «Ағымдағы банктік шоттардағы ақша қаражаты», есептеу кезіндегідей сол элемент бойынша талдаумен — осының арқасында әрбір төлем бойынша есеп айырысулардың сальдосы сәйкес келеді.
ҚР-ның 2026 жылға арналған анықтамалық нормалары (жіктеуіш қолданылатын байланысты есептеу тетіктерінде пайдаланылады):
Көрсеткіш | 2026 жылғы мәні |
|---|---|
ҚҚС мөлшерлемесі | 16 % |
АЕК | 4 325 ₸ |
ЕТЖ | 85 000 ₸ |
ЖТС бойынша базалық салықтық шегерім | 30 АЕК/ай (жылына 360 АЕК-тен аспайды) |
ЖТС | Жылдық кірістің 8 500 АЕК-ке дейінгі бөлігіне 10 %, асқан бөлігіне 15 % |
МЗЖ | 10 % (база шегі 50 ЕТЖ) |
ЖМЗЖ | 3,5 % |
МӘМС жарналары | 2 % |
МӘМС аударымдары | 3 % |
ӘА (әлеуметтік аударымдар) | 5 % |
Әлеуметтік салық | 6 % |
Өткізудің өзіндік құны бөлек өткізбелермен көрсетіледі (Дт 7010 «Өткізілген өнімнің және көрсетілген қызметтердің өзіндік құны» Кт 1330 «Тауарлар») және бұл жіктеуішпен тікелей байланысты емес — ҚР шоттар жоспары бойынша көріністі толық көрсету үшін берілген.
6. Байланысты объектілер және негізінде енгізу
Бюджетпен және қорлармен есеп айырысу шоттары (3100/3200, 3130) — анықтамалық элементтерін субконто ретінде пайдаланады.
Төлем құжаттары: «Төлем тапсырмасы (шығыс)», «Есеп айырысу шотынан есептен шығару» — элементтен БСК, ТМК, алушының шотын, төлем мақсатының үлгісін алады.
Салықтар бойынша регламенттік операциялар (айды жабу, жалақыны/салықтарды есептеу) — элемент бойынша талдаумен есептеулерді қалыптастырады.
Контрагенттер және БанковскиеСчета — төлем алушы және оның қазынашылық шоты.
СтатьиЗатрат — салық шығыстарының басқарушылық есебі үшін.
Регламенттелген есептілік (декларациялар, СЕН) — дұрыс толтыру үшін төлемдер жіктемесін пайдаланады.
Негізінде енгізу. Анықтамалық-жіктеуіш ретінде объект әдетте құжаттарды енгізуге негіз болмайды және өзі де «негізінде» енгізілмейді. Толтыру кезінде төлем және регламенттік құжаттар оған сілтеме жасайды. Жеткізілімдегі негізінде енгізу командаларының нақты тізімін тексеру қажет.
7. Кеңейту нүктелері
Қосымша деректемелер мен мәліметтер (қасиеттердің ішкі жүйесі) — конфигурацияны өзгертпей төлемдер бойынша талдауды кеңейту.
Конфигурация кеңейтімдері — элемент/тізім нысанының өңдегіштерін қайта анықтау, БСК/ТМК толтырылуын тексеруді, шоттарды автоматты түрде қоюды қосу.
Оқиғаларға жазылымдар — анықтамалықтың
ПередЗаписью/ПриЗаписиоқиғалары: сыртқы БСК/ТМК тізілімдерімен біріктіру және кодтарды тексеру үшін.ҚР электрондық құжаттары: жіктеуіш мәндері мен байланысты шоттар ЭШФ (ЭШФ АЖ) және ТІЖ қалыптастыруға қатысады; осы құжаттарды түсіру/қалыптастыру тетіктерін жетілдіру кезінде жіктеуіш төлем түрлері мен ҚҚС мөлшерлемелерін (16 %) байланыстыру нүктесі болып табылады.
Төлем мақсатының үлгісі — банк құжаттарын қалыптастыру кезінде айнымалыларды (кезең, БСК, тіркеу деректері) қоюдың кеңейтілетін тетігі.