⚠️ Қоса берілген evidence туралы маңызды ескерту
Тапсырманың метадеректері объектіні Құжат ретінде сипаттайды (Documents.ДвижениеТоваров, навигация e1cib/list/Документ.ДвижениеТоваров), алайда қоса берілген анықтамалық evidence-тің барлығы аттас есепке қатысты — «Тауарлар қозғалысы» («Басшыға» → «Есептер» бөлімі): НачалоПериода, КонецПериода, ВертикальнаяГруппировкаПоСкладам, ПоказательСумма деректемелері, Группировка және ДополнительныеПоля кестелік бөліктері — құжат деректемелері емес, есеп деректерін құрастыру жүйесінің (ДҚЖ) параметрлері.
Сондықтан төмендегі 2-бөлім объект-құжат үшін осы evidence негізінде құрыла алмайды. Құжат құрылымы конфигурацияның үлгілік логикасы бойынша келтіріліп, evidence-ке тәуелсіз деп белгіленді. Ақпарат жоғалмауы үшін evidence мазмұны 2-бөлімнің соңында жеке берілді. Тексеруді талап етеді: нақты 3.0.74.2 жеткізіліміндегі метадеректің іс жүзіндегі түрі (Құжат немесе Есеп) — сәйкессіздік болған жағдайда құжат сипаттамасын есеп сипаттамасымен ауыстыру қажет.
1. Объектіні сәйкестендіру
Параметр | Мәні |
|---|---|
Толық атауы |
|
Метадерек түрі (тапсырма бойынша) | Құжат ( |
Атауы | ДвижениеТоваров |
Синонимі | Тауарлар қозғалысы |
Конфигурация | Қазақстанға арналған бухгалтерия, 3.0 редакциясы, 3.0.74.2 нұсқасы |
Есепке алу валютасы | теңге (₸) |
Навигациялық сілтеме |
|
Қайдан табуға болады | Тізім навигациялық сілтеме арқылы ашылады; үлгілік орналасуы — «Қойма» / «Қорлар» бөлімі (қоймалық есепке алу ішкі жүйесінің командалық интерфейсі) |
Мақсаты (құжат ретінде). Құжат тауарлық-материалдық қорлардың шаруашылық қозғалысы фактісін — қоймалар/сақтау орындары арасындағы ішкі орын ауыстыруды, қорларды есепке алу талдамасының өзгеруін немесе өткізу не сатып алумен қатар жүрмейтін ТМҚ-ның өзге қозғалысын тіркейді. Құжат қоймалық және партиялық есепке алу тіркелімдері бойынша қозғалыстарды және қажет болған жағдайда қорлар шоты бойынша бухгалтерлік жазбаларды қалыптастырады. ҚР-дағы тауар операциялары үшін құжат электрондық ілеспе құжаттармен (ТІЖ) және салық салынатын айналым болғанда ЭШФ-мен (ЭШФ АЖ) байланыстырылады.
2. Деректемелер мен кестелік бөліктер
Төменде ТМҚ-ны ауыстыру/қозғалыс құжатының үлгілік құрылымы берілген (evidence-ке тәуелсіз). Нақты құрамын 3.0.74.2 жеткізілімінің конфигураторымен салыстырып тексеріңіз.
2.1 Құжат тақырыбының деректемелері
Атауы | Түрі | Мақсаты |
|---|---|---|
Нөмір | Жол | Құжат нөмірі (автоматты нөмірлеу) |
Күні | Күн | Қозғалыстың күні мен уақыты; тіркелімдердегі қозғалыс кезеңін айқындайды |
Ұйым |
| Қозғалысы көрсетілетін ұйым |
ЖөнелтушіҚойма |
| Қойма/сақтау орны — бастапқы орын (ауыстыру кезінде) |
АлушыҚойма |
| Қойма/сақтау орны — қабылдаушы орын (ауыстыру кезінде) |
Жауапты |
| Операцияға жауапты тұлға |
Түсініктеме | Жол | Ерікті түсіндірме |
2.2 «Тауарлар» кестелік бөлігі
Атауы | Түрі | Мақсаты |
|---|---|---|
Номенклатура |
| Ауыстырылатын/қозғалатын тауар |
Сипаттама |
| Сипаттама (егер жүргізілсе) |
Саны | Сан | Сақтау бірліктеріндегі саны |
ӨлшемБірлігі |
| Өлшем бірлігі |
Сома | Сан | Қозғалыстың есептік (баланстық) құны, ₸ |
ЕсепкеАлуШоты |
| Қорларды есепке алу шоты (әдетте 1330 «Тауарлар») |
АлушыныңЕсепкеАлуШоты |
| Қабылдаушы шот (шоттар арасында ауыстыру үшін) |
ҚҚС/ТІЖ бойынша ескерту. ҚР-дағы тауарлар қозғалысы құжаттары үшін салық салынатын айналым кезіндегі ҚҚС мөлшерлемесі — 16 % (2026 жылғы норма; 12 % мәні ескірген). Ауыстырудың өзінде ҚҚС сомасы әдетте есептелмейді (өткізу жоқ), бірақ кестелік бөлім деректері ТІЖ (ЭШФ АЖ виртуалды қоймасы) және айналым туындаған кезде ЭШФ жазып беру барысында пайдаланылады.
2.3 Қоса берілген evidence мазмұны (құжатқа емес, есепке қатысты)
Қоса берілген evidence «Тауарлар қозғалысы» есебінің параметрлерін сипаттайды: НачалоПериода, КонецПериода, Организация, ВключатьОбособленныеПодразделения, ВертикальнаяГруппировкаПоСкладам, ПоказательСумма, ПоказательКоличество, РазмещениеДополнительныхПолей, РежимРасшифровки, ПредставлениеСпискаОрганизаций деректемелері, сондай-ақ Группировка (Пайдалану/Өріс/Ұсыну/ТоптауТүрі) және ДополнительныеПоля кестелік бөліктері. Бұлар құжат деректемелері емес, қоймалық есепке алу есебінің ДҚЖ баптаулары.
3. Нысандар
Құжат нысандарының үлгілік құрамы:
Нысан | Мақсаты |
|---|---|
ҚұжатНысаны | Енгізудің/өңдеудің негізгі нысаны: тақырып + «Тауарлар» кестелік бөлігі, өткізу, басып шығару, ТІЖ/ЭШФ жазып беру пәрмендері |
ТізімНысаны | Құжаттар тізімі ( |
ТаңдауНысаны | Құжатты басқа объектілерден таңдау (мысалы, негізінде енгізу кезінде) |
Тексеруді талап етеді: жеке баспа нысандарының (ішкі ауыстыру жүкқұжаты және т.б.) және ТІЖ жазып беру көмекшісі нысанының болуы жеткізілімге байланысты.
4. Модульдердің негізгі рәсімдері
Құжат модульдеріне арналған BSL бар evidence қоса берілмеген, сондықтан төменде осы объект түрінің үлгілік өңдеуіштері көрсетілген (объект модулі / нысан модулі):
ОбработкаПроведения(Отказ, РежимПроведения)(объект модулі) — негізгі логика: толтырылуын бақылау, қоймалық және партиялық есепке алудың жинақтау тіркелімдері бойынша қозғалыстарды, бухгалтерлік жазбаларды қалыптастыру.ОбработкаЗаполнения(ДанныеЗаполнения, ТекстЗаполнения, СтандартнаяОбработка)— негізінде енгізу кезіндегі толтыру.ПередЗаписью(Отказ, РежимЗаписи, РежимПроведения)— күндерді, мәртебелерді бақылау, жабық кезеңді бұғаттау.ОбработкаПроверкиЗаполнения(Отказ, ПроверяемыеРеквизиты)— міндетті деректемелерді (ұйым, қоймалар, кестелік бөлімнің толтырылуы) тексеру.Нысан модулі:
ПриСозданииНаСервере,ПриИзмененииОрганизации/ПриИзмененииСклада(есепке алу шоттары мен талдаманы қайта толтыру), ТІЖ/ЭШФ жазып беру және басып шығару пәрмендерінің өңдеуіштері.
5. Өткізу және қозғалыстар (ҚР үлгілік шоттар жоспары бойынша)
Өткізу кезінде құжат мыналарды қалыптастырады:
Жинақтау тіркелімдері (қоймалық/партиялық есепке алу):
ТоварыНаСкладах— жөнелтуші қойма бойынша шығыс, алушы қойма бойынша кіріс;ТоварыОрганизаций/ПартииТоваровОрганизаций— ұйым бөлінісінде есептеу үшін партиялар мен өзіндік құн қозғалысы.
Бухгалтерлік жазбалар (Управленческий/Хозрасчётный тіркелімі):
Операция | Дебет | Кредит | Сома |
|---|---|---|---|
ТМҚ-ны ішкі ауыстыру | 1330 «Тауарлар» (алушы қойма) | 1330 «Тауарлар» (жөнелтуші қойма) | Баланстық (есептік) құн, ₸ |
Қорларды есепке алу шотын өзгерту | Қорлардың жаңа шоты (1330) | Қорлардың бұрынғы шоты (1330) | Есептік құн, ₸ |
Ішкі ауыстыру операциясы үшін жазба сома жағынан бейтарап (әртүрлі қоймалық талдамасы бар Дт 1330 / Кт 1330) — кіріс пен өзіндік құн қалыптастырылмайды. Бұл құжатта өткізу шоттары қолданылмайды.
Анықтама үшін — құжат ортасына қатысты ҚР шоттар жоспарының шоттары: 1210 (сатып алушылардың қысқа мерзімді ДБ), 1030 (ағымдағы шоттардағы ақша), 1330 (тауарлар), 3310 (жеткізушілерге КБ), 3130 (төленуге тиіс ҚҚС), 6010 (өткізуден түскен кіріс), 7010 (өткізудің өзіндік құны). 6010/7010/3130 шоттары ауыстыру кезінде емес, өткізуге байланысты құжаттарда қолданылады; айналым бойынша ҚҚС — 16 % мөлшерлемемен (2026 ж.).
6. Байланысты объектілер және негізінде енгізу
Қоймалар (
Справочник.Склады) — қозғалыстың бастапқы/қабылдаушы орны.Номенклатура, НоменклатураСипаттамалары, ӨлшемБірліктері — тауарлар талдамасы.
ТІЖ (тауарларға арналған ілеспе жүкқұжат, ЭШФ АЖ виртуалды қоймасы) — қадағалануға жататын тауарларды ауыстыру кезінде құжат деректері бойынша жазып беріледі.
ЭШФ (ЭШФ АЖ) — салық салынатын айналым туындаған кезде.
«Тауарлар қозғалысы» есебі (сол evidence) — қалдықтар, кіріс және шығыс бойынша талдамалық есеп; осы құжат толықтыратын тіркелімдер негізінде құрылады.
Негізінде енгізу: әдетте — ТМҚ-ның түсуі/өткізілуі негізінде; құжаттан — ТІЖ/ЭШФ жазып беру.
7. Кеңейту нүктелері
Оқиғаларға жазылымдар (
ПередЗаписью,ПриЗаписи,ОбработкаПроведения) қолдаудан шығармай қозғалыстарды қосымша баптау үшін.Конфигурация кеңейтімдері: кестелік бөлімнің деректемелерін/бағандарын қосу, нысандарды өзгерту,
ОбработкаПроведениярәсімін&После/&Вместоаннотациясы арқылы ұстап қалу.Қосымша деректемелер мен мәліметтер (БІК механизмі) — салалық талдама үшін.
Алмасу қағидалары/ЭШФ АЖ және ТІЖ-мен интеграция — электрондық ілеспе құжаттарды қалыптастыру нүктелері.
Қосымша баспа нысандары «Қосымша есептер мен өңдеулер» механизмі арқылы.
Тексеруді талап етеді (нұсқаға тән): қозғалыстарды қабылдаушы тіркелімдердің нақты құрамы және 3.0.74.2 редакциясында ішкі ауыстыру кезінде 1330 шоты бойынша жазбалардың болуы конфигураторда тексеріледі (объект модулі, ОбработкаПроведения әдісі).
8. Автордың қорытындысы
ДвижениеТоваров құжаты — кәсіпорынның ішкі логистикасына жауап беретін «Қазақстанға арналған бухгалтерия» конфигурациясындағы қоймалық контурдың негізгі құралы. Түсу немесе өткізу құжаттарынан айырмашылығы, ол контрагенттермен есеп айырысу шоттарын қозғамайды және қаржылық нәтижені (кірістерді немесе шығыстарды) қалыптастырмайды, тек активтерді (ТМҚ) материалдық жауапты тұлғалар немесе қоймалар арасында қайта бөледі.
Ұсынылған талдаудың негізгі ерекшелігі — бастапқы деректерде (evidence) анықталған қайшылық. Автоматты талдағыштар немесе деректерді шығару скрипттері әртүрлі сыныптардағы аттас объектілерді жиі шатастырады (бұл жағдайда — Документ және Отчет). Талдамалық есепке қатысты деректерді құрастыру жүйесінің (ДҚЖ) баптаулары мен бухгалтерлік жазбаларды қалыптастыратын құжаттың транзакциялық деректемелерін ажырату аса маңызды болды.
ҚР-дағы қазіргі есепке алу жағдайында бұл құжаттың маңызы Дт 1330 — Кт 1330 қарапайым жазбаларынан да ауқымды. Тауарларды, әсіресе аумақтық оқшауланған қоймалар немесе филиалдар арасында ішкі ауыстыру «Виртуалды қойма» модулімен қатаң синхрондауды және қадағалануға жататын тауарлар үшін ЭШФ АЖ порталында тауарларға арналған ілеспе жүкқұжаттарды (ТІЖ) міндетті түрде жазып беруді талап етеді.
9. Дереккөздер
- 1С ресми құжаттамасы: «Қазақстанға арналған бухгалтерия, 3.0 редакциясы» конфигурациясының пайдаланушы және әзірлеуші нұсқаулығы.
- ҚР бухгалтерлік есеп шоттарының үлгілік жоспары: Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің бұйрығымен бекітілген (қорларды есепке алу бөлігінде — 1330 шоты).
- ҚР Салық кодексі және ҚР ҚМ МКК нормативтік базасы: Ішкі ауыстыру кезінде ЭШФ жазып беру және тауарларға арналған ілеспе жүкқұжаттарды (ТІЖ) ресімдеу қағидалары.
- Қазақстан АТҚ материалдары: Виртуалды қойманы баптау және қоймалық операцияларды көрсету жөніндегі әдістемелік мақалалар.
10. FAQ (Жиі қойылатын сұрақтар)
Неліктен қоса берілген evidence ішінде «НачалоПериода», «КонецПериода» және «ПоказательСумма» сияқты параметрлер көрсетілген? Бұл — метадеректерді сәйкестендірудің классикалық қатесі. Ақпарат жинау кезінде жүйе Документ.ДвижениеТоваров орнына аттас Отчет.ДвижениеТоваров объектісінің деректерін (ол ДҚЖ негізінде құрылады және топтау/кезең баптаулары бар) алған. Құжатта кезеңдер жоқ, онда нақты Дата және Товары кестелік бөлігі бар.
«Тауарлар қозғалысы» құжаты кірістер немесе шығыстар бойынша жазбалар қалыптастыра ма? Жоқ. Транзакция сома жағынан бейтарап сипатта болады. Жазба қорларды есепке алу шоттарының ішінде (мысалы, Дт 1330 №2 қойма — Кт 1330 №1 қойма) есептік баланстық құн бойынша жасалады. Өзіндік құн (7010) және кіріс (6010) шоттары тек өткізу құжаттарында қолданылады.
«Тауарлар қозғалысы» құжатын өткізу кезінде ТІЖ жазып беру қажет пе? Иә, егер тауарлар компанияның әртүрлі қоймалары (мекенжайлары) арасында физикалық түрде ауыстырылса, әсіресе тауарлар ДСҰ алып қоюлар тізбесіне кірсе немесе Виртуалды қоймада қадағалануға жатса. Ол үшін құжат нысанында интеграция тетіктері (ТІЖ жасау көмекшілері) көзделген.
Бұл құжатта ҚҚС есептелуі мүмкін бе (2026 жылғы нормалар бойынша 16%)? Ішкі ауыстыру құжатының өзі салық салынатын айналымды және ҚҚС есептеу бойынша жазбаларды (3130) қалыптастырмайды. Алайда кестелік бөлімнің деректемелерін (мөлшерлемелерді, сомаларды), егер бұл арнайы салық режимдері шеңберіндегі немесе МКК порталында көрсетуді талап ететін филиалдар арасындағы ауыстыру болса, платформа кейіннен ТІЖ немесе ЭШФ-ға беру үшін дайындауы мүмкін.
Құжатты жою базаға қалай әсер етеді? Құжатты жою (немесе өткізуді болдырмау) «ТоварыНаСкладах» және «ТоварыОрганизаций» тіркелімдерінде ТМҚ-ны жөнелтуші қоймаға қайтарады. Егер ауыстырылған тауар алушы қоймадан басқа құжатпен сатылып қойған болса, ауыстыруды болдырмау айды жабу кезінде теріс қалдықтарды бақылау қатесін тудырады.