Көптеген бухгалтерлер 1С бағдарламасында бұрын өткізіліп қойған құжаттарға өзгеріс енгізу кезінде күтпеген кедергілерге тап болып жатады. Тәжірибелі маман ретінде айтарым, бұл мәселе көбінесе жүйенің техникалық логикасы мен енгізілген деректердің толықтығына тікелей байланысты.
Мәселенің сипаттамасы мен себебі
Бұл қателік әдетте 1С бағдарламасының пысықталған (modified) нұсқаларында, яғни кәсіпорынның ерекше қажеттіліктеріне қарай бағдарламалық кодына өзгерістер енгізілген конфигурацияларда орын алады. Мұндай нұсқаларда номенклатураның штрихкодтарын (barcodes) толтыру міндетті талап болып табылады.Мәселенің негізгі себебі мынада: сіз құжаттағы тауардың өлшем бірлігін немесе қораптар санын өзгерткен сәтте, 1С жүйесі сол жолдағы деректерді автоматты түрде қайта валидациялайды (тексереді). Егер бастапқы құжат штрихкодтарсыз немесе басқа да міндетті өрістерсіз жасалған болса (мысалы, деректер сырттан импортталған немесе ережелер қатаңдатылғанға дейін енгізілген болса), бағдарлама жаңа талаптар бойынша бұл жолды қабылдамай тастайды. Нәтижесінде, жүйедегі жаңа ережелер мен ескі деректер арасында қайшылық туындап, құжатты қайта өткізу мүмкін болмайды.
Мәселені шешудің қадамдық нұсқаулығы
Ескі құжаттағы қателіктермен күресіп, уақыт жоғалтқанша, келесі алгоритм бойынша жаңа құжат құру – ең сенімді әрі дұрыс жол:
- Жаңа кіріс құжатын құру: Мәселе туындаған ескі құжаттың орнына жаңа құжат ашыңыз.
- Позицияларды қайта енгізу: Барлық тауар позицияларын, олардың санын, өлшем бірлігін және қораптар санын мұқият қайта енгізіңіз.
- Кеңес: Жаңа құжаттағы салықтық параметрлердің (ҚҚС/НДС) және бағалардың ескі құжатпен сәйкестігін тексеріңіз, бұл болашақта есептілікте алшақтықтар болмауы үшін маңызды.
- Міндетті өрістерді толтыру: Назар аударыңыз! Пысықталған нұсқаның басты талабы — номенклатураның штрихкодтарын міндетті түрде толтыру. Бұл өріс бос қалса, жүйе құжатты өткізуге қайтадан рұқсат бермейді.
- Құжатты өткізу: Барлық деректердің дұрыстығына көз жеткізген соң, құжатты өткізіңіз (проведение жасаңыз). Ескі, қате берген құжатты жоюға немесе белгісін алып тастауға (пометка на удаление) болады.
Алдын алу шаралары
Болашақта мұндай техникалық іркілістердің алдын алу үшін, кіріс құжатын алғашқы рет рәсімдеген кезде-ақ жүйе талап ететін барлық өрістерді (әсіресе штрихкодтарды) толық толтыруды әдетке айналдыру қажет. Бұл — тек техникалық талап емес, сонымен қатар қоймалық есеп пен ЭШФ (ЭСФ) жазып беру кезінде деректердің дұрыс шығуының кепілі.
Жиі қойылатын сұрақтар
Неліктен ескі құжатты жай ғана түзете салуға болмайды?Себебі 1С-тағы «Жазу» (Записать) немесе «Өткізу» (Провести) батырмасын басқан кезде бағдарлама код деңгейінде тексеріс жүргізеді. Егер ескі құжатта жаңа ережелерге сәйкес келетін міндетті деректер (штрихкодтар) жоқ болса, жүйе бұл құжатты «жарамсыз» деп таниды. Бағдарлама ескі қате деректі жаңа талаптардың үстіне сақтауға рұқсат бермейтіндіктен, жаңа құжат құру — жалғыз дұрыс шешім.Мендегі 1С нұсқасының пысықталғанын қалай білуге болады?Бұл өте оңай: егер 1С-тың стандартты (типовая) конфигурациясы тауарды кіріске алу кезінде штрихкод толтыруды талап етпесе, ал сіздің бағдарламаңыз осыны міндеттеп, өткізуге мүмкіндік бермей тұрса, демек сіздің 1С нұсқаңыз кәсіпорынның ішкі бизнес-процестеріне сәйкес бағдарламалық түрде пысықталған. Мұндай конфигурацияларда жұмыс істеу логикасы стандартты нұсқаулықтардан өзгеше болуы мүмкін.