--- title: "«Негізгі Қорлардың Классификаторы» — техникалық сипаттама (Қазақстан үшін Бухгалтерия 3.0.74.2)" country: KZ lang: kk author: Сапа Т.И. (https://buhgpt.kz/authors/sapa-ti) date: 2026-09-07 canonical: https://buhgpt.kz/suraqtar/spravochnik-klassifikatorosnovnyhfondov-tehnicheskoe-opis-kk source: BuhGPT --- # «Негізгі Қорлардың Классификаторы» — техникалық сипаттама (Қазақстан үшін Бухгалтерия 3.0.74.2) > **TL;DR:** 1. Идентификация Параметр Значение Тип объекта Справочник (Catalog) Имя НегізгіҚорлардыңКлассификаторы Полное имя Справочник.НегізгіҚорлардыңКлассификаторы ( Catalogs.НегізгіҚорлардыңКлассификаторы ) Синоним Негізгі қорлардың классификаторы Конфигурация Бухгалтерия үшін Қазақс --- 1. Идентификация Параметр Значение Тип объекта Справочник (Catalog) Имя НегізгіҚорлардыңКлассификаторы Полное имя Справочник.НегізгіҚорлардыңКлассификаторы (Catalogs.НегізгіҚорлардыңКлассификаторы) Синоним Негізгі қорлардың классификаторы Конфигурация Бухгалтерия үшін Қазақстан, редакция 3.0, версия 3.0.74.2 Иерархия Иерархиялық (элементтердің иерархиясы, КҚК коды бойынша: бөлімдер → бөлімшелер → топтар) Владелец Жоқ (справочник бағынбайды) Мақсаты. Справочник Қазақстан Республикасының негізгі қорларының өзекті тізімін мемлекеттік негізгі қорлар классификаторы (КҚК) бойынша сақтайды және жүргізеді. Негізгі құралдармен операцияларды рәсімдеу кезінде негізгі қордың түрін Қазақстан заңнамасына сәйкес дұрыс көрсету үшін және негізгі құралдар бойынша регламенттелген есептілікті қалыптастыру кезінде пайдаланылады. Жүктеу және актуализация автоматты түрде — веб-сервис арқылы немесе енгізілген макет арқылы «Толтыру» командасымен жүзеге асырылады. 1С-те қайдан табуға болады: «Негізгі құралдар» бөлімі → «Негізгі қорлардың классификаторы». Навигациялық сілтеме: e1cib/list/Справочник.НегізгіҚорлардыңКлассификаторы 2. Реквизиттер және кестелік бөліктер 2.1 Шапка реквизиттері Имя Тип Обязательность Назначение КодКҚК Жол (xs:string) Міндетті емес (DontCheck) Мемлекеттік негізгі қорлар классификаторындағы элементтің коды (формат Х00.000000). Элементті идентификациялау, иерархияны құру және сыртқы деректер көздерімен синхронизациялау үшін пайдаланылады. Стандартты реквизиттер (справочник жұмыс алаңы ретінде пайдаланылады): Реквизит Мақсаты Ата-ана Классификатордың жоғары деңгейдегі элементіне сілтеме (бөлімдер/бөлімшелер/топтар иерархиясын қамтамасыз етеді). Атауы Негізгі қордың түрінің атауы. Код Справочник элементінің жүйелік коды. Жою белгісі Жою үшін қызметтік белгі. 2.2 Кестелік бөліктер Кестелік бөліктер жоқ. 3. Формалар Справочник үш форманы қамтиды: Форма Мақсаты Элемент формасы Элемент формасы — классификатордың жеке элементін қарау/редактирлеу (атауы, КҚК коды, ата-ана). Тізім формасы Тізім формасы — пайдаланушы үшін негізгі форма. Классификатордың иерархиялық көрінісін және жүктеу/актуализация командаларын («Толтыру») қамтиды. Таңдау формасы Таңдау формасы — басқа объектілерде КҚК кодын таңдау кезінде пайдаланылады (мысалы, негізгі құрал карточкасында). 4. Модульдердің негізгі процедуралары Бұл объект бойынша evidence-те жеке BSL-код жоқ. Төменде БК 3.0-дағы осы түрдегі классификатор үшін типтік өңдеушілер. Нақты процедуралардың атаулары сәйкес версия модульдері бойынша нақтыланады. Форма модулі: - Тізім формасы → «Толтыру» командасының өңдеушісі — классификаторды жүктеу/актуализациялауды бастайды. Логика: веб-сервис арқылы деректерді алу әрекеті; қолжетімсіз болған жағдайда — енгізілген макеттен жүктеу (Макет КҚК деректерімен). Элементтер КодКҚК реквизиті бойынша сәйкестендірумен жасалады/жаңартылады, иерархия Ата-ана арқылы қалпына келтіріледі. - Элемент формасы. Серверде жасалғанда / Ашу кезінде — өрістердің (КҚК коды, атауы) қолжетімділігінің типтік параметрлері. - Таңдау формасы. Таңдау өңдеушісі / Таңдау басталғанда — таңдалған элементті қабылдаушы объектке беру. Объект модулі / менеджер модулі: - Толтыру өңдеушісі — жаңа элементтер үшін енгізу кезінде. - Жазу алдында / Жазу кезінде — кодтың және иерархияның дұрыстығын бақылау. - Код бойынша элементті бағдарламалық жүктеу/іздеу үшін менеджер процедуралары КодКҚК (актуализация механизмімен пайдаланылады). Тексеруді талап етеді: путь:строка және жүктеу процедураларының сигнатуралары — версияға байланысты және 3.0.74.2 нақты жинақта актуализация веб-сервис механизмі қосылғанына байланысты. 5. Жүргізу және қозғалыстар Справочник құжат емес — регистрлер бойынша жүргізу және қозғалыстарды қалыптастырмайды. Бұл нормативтік-анықтамалық (классификациялық) объект. Есепке әсері — жанама, КҚК кодын пайдаланатын объектілер арқылы. Справочник мәні негізгі құрал карточкасына түседі және одан әрі негізгі құралдар операцияларына қатысады. Осы байланысты операциялардың типтік жазбалары (РК есеп жоспары): Операция Дебет Кредит Негізгі құралдардың амортизациясын есептеу 7010 «Сатудың өзіндік құны» / шығындар шоты 2420 «Негізгі құралдардың амортизациясы» Негізгі құралдарды сату (табыс) 1210 «Қысқа мерзімді дебиторлық берешек» 6010 «Сатудан түскен табыс» Сатудағы НДС-ті есептеу (ставка 16%) 1210 3130 «Төлеуге жататын НДС» Өзіндік құнын есептен шығару 7010 негізгі құралдар есебі шоты Негізгі құралдардың қозғалысын сүйемелдейтін электрондық құжаттар қажет болған жағдайда: ЭСФ (ИС ЭСФ) және СНТ. Төлем валютасы — теңге (₸). Справочник осы жазбаларда аналитика ретінде көрсетілмейді — ол активтің есептілік және салықтық есеп үшін классификациясын анықтайды. 6. Байланысты объектілер және негізінде енгізу - Негізгі құралдар (негізгі құралдар справочнигі / негізгі құралдарды қабылдау және есепке алу құжаттары) — КҚК кодын пайдаланушы; таңдау Таңдау формасы арқылы жүзеге асырылады. - Негізгі құралдар бойынша регламенттелген есептілік — КҚК классификациясын топтастыру үшін пайдаланады. - Актуализация механизмі — веб-сервис / енгізілген макет («Толтыру» командасы үшін деректер көзі). Негізінде енгізу: қарастырылмаған (классификатор-справочник үшін типтік емес). Элементтер қолмен немесе классификатордан жүктеу арқылы жасалады. 7. Кеңейту нүктелері - Конфигурацияны кеңейту (Extension): справочникқа реквизиттерді (мысалы, амортизация тобының белгісі, НК РК бойынша нормаға сілтеме) қосу, қолдаудан шығармай. - Форма өңдеушілері: кеңейту арқылы Тізім формасы (жүктеу кезінде қосымша тексерулер) және Элемент формасы ішіндегі КодКҚК валидациясын қосуға болады. - Оқиғаларға жазылу: Жазу алдында / Жазу кезінде справочника — иерархияның бүтіндігін бақылау немесе сыртқы жүйелермен синхронизация үшін. - Менеджердің бағдарламалық API: КодКҚК бойынша іздеу/жасау, жүктеу механизмдері үшін. - Актуализация көзін өзгерту: веб-сервис адресін қайта анықтау немесе КҚК деректер макетін ауыстыру. 2026 жылға арналған РК нормативтері (байланысты есептеулер үшін) Көрсеткіш Мәні НДС ставкасы 16% МРП 4 325 ₸ МЗП 85 000 ₸ ИПН бойынша базалық шегерім 30 МРП/ай, жылына 360 МРП-дан аспайды ИПН 10% 8 500 МРП-ға дейінгі жылдық табыс, 15% одан жоғары ОПВ 10% (негіз базасы 50 МЗП) ОПВР 3,5% ВОСМС / ОСМС 2% / 3% СО 5% Әлеуметтік салық 6% --- _BuhGPT — ИИ-помощник для бухгалтеров Казахстана: https://buhgpt.kz_