--- title: "Номенклатураны қаржылық есепке алу топтары» анықтамалығы (Қазақстан үшін СБ 3.4.5.21)" country: KZ lang: kk author: Сапа Т.И. (https://buhgpt.kz/authors/sapa-ti) date: 2026-09-23 canonical: https://buhgpt.kz/suraqtar/spravochnik-gruppyfinansovogouchetanomenklatury-ut-dlya-k-kk source: BuhGPT --- # Номенклатураны қаржылық есепке алу топтары» анықтамалығы (Қазақстан үшін СБ 3.4.5.21) > **TL;DR:** 1. Сәйкестендіру Параметр Мәні Объект түрі Анықтамалық (Catalog) Аты ГруппыФинансовогоУчетаНоменклатуры Толық аты Справочник.ГруппыФинансовогоУчетаНоменклатуры Синоним (конфигурация бойынша) «Номенклатураның қаржылық есеп параметрлерінің топтары» Синоним (тапсырма бойынша) — К --- 1. Сәйкестендіру Параметр Мәні Объект түрі Анықтамалық (Catalog) Аты ГруппыФинансовогоУчетаНоменклатуры Толық аты Справочник.ГруппыФинансовогоУчетаНоменклатуры Синоним (конфигурация бойынша) «Номенклатураның қаржылық есеп параметрлерінің топтары» Синоним (тапсырма бойынша) — Конфигурация Қазақстанға арналған сауданы басқару, 3.4 редакциясы (нұсқа 3.4.5.21) 1С-те қайдан табуға болады «Қызметтік ішкі жүйелер» бөлімі → «Номенклатураның қаржылық есеп параметрлерінің топтары» Навигациялық сілтеме e1cib/list/Справочник.ГруппыФинансовогоУчетаНоменклатуры Мақсаты. Анықтамалықта номенклатураға және/немесе номенклатура түрлеріне тағайындалатын қаржылық есеп параметрлерінің атаулы топтары (профильдері) сақталады. Анықтамалық элементі — номенклатураның өзі емес, реттелген/басқарушылық есепте бірдей көрсету ережелері бар позицияларды біріктіретін классификатор: қорларды, кірістер мен шығыстарды есепке алу шоттары, салықтық мінез-құлық (ҚҚС ставкасы мен түрі), баптардың аналитикасы. Осының арқасында топтастыру әр номенклатура карточкасында шоттар мен салық параметрлерін беру қажеттілігін жояды — олар топ деңгейінде бір рет анықталады, ал номенклатура оған тек сілтеме жасайды. Анықтамалық құжаттарды өткізу кезінде операциялардың көрсетілуін баптау механизмінің «кілттерінің» бірі болып табылады (номенклатура бойынша есеп айырысу қаржылық есеп топтарымен, шығыстар/кірістер баптарымен және есепке алу шоттарын анықтау ережелерімен қатар). 2. Тақырыптама деректемелері және кестелік бөліктер Анықтамалық қарапайым, иерархия әдетте қолданылмайды (профильдердің тегіс тізімі). Төменде — УТ РК 3.4-те осы мақсаттағы объектілер үшін деректемелердің үлгілік құрамы келтірілген. Стандартты деректемелер Деректеме Түрі Мақсаты Код Жол Элементтің ішкі коды (автонөмірлеу) Наименование Жол (150 дейін) Қаржылық есеп параметрлерінің профиль атауы («Тауарлар», «Қызметтер», «ҚҚС-сыз тауарлар», «Импорттық тауарлар» т.б.) ПометкаУдаления Логикалық Жоюға белгілеудің стандартты белгісі Предопределённый — Элементтердің бір бөлігі алдын ала анықталған түрде жеткізілуі мүмкін (мысалы, «Тауарлар»/«Қызметтер» типтік топтары үшін) Есеп параметрлерінің деректемелері Деректеме Түрі Мақсаты НалоговаяГруппа / СтавкаНДС СправочникСсылка.СтавкиНДС / Перечисление Топ позициялары үшін ҚҚС бойынша салық салу ставкасы мен тәртібі. РК 2026 үшін — стандартты ставка ҚҚС 16%, сондай-ақ «ҚҚС-сыз», «0%», босату ХарактерДеятельности / ВидНоменклатуры Перечисление / Ссылка Тауар, қызмет, жұмыс, ыдыс — қорлар шоттары мен өзіндік құнды тану тәртібін анықтайды СчётУчётаЗапасов ПланСчетов Тауарларды/қорларды есепке алу шоты, әдепкі бойынша 1330 «Тауарлар» СчётУчётаДоходов ПланСчетов Өткізуден түсетін кірісті тану шоты — 6010 «Өнімді өткізуден және қызметтер көрсетуден түскен кіріс» СчётУчётаСебестоимости ПланСчетов Өзіндік құнды есептен шығару шоты — 7010 «Өткізілген өнімнің және көрсетілген қызметтердің өзіндік құны» СчётУчётаНДС ПланСчетов Өткізу бойынша ҚҚС шоты — 3130 «ҚҚС» (төленуге тиіс) Организация СправочникСсылка.Организации Профильдің қолданылуын нақты ұйыммен шектеу (параметрлер ұйымдар бойынша жүргізілсе) Деректемелердің нақты тізімі және шоттардың тікелей анықтамалықта немесе байланысты «Номенклатураны есепке алу шоттары» мәліметтер регистрінде болуы 3.4.5.21 нақты құрастырылымында тексеруді қажет етеді — 3.4-тің әртүрлі релиздерінде параметрлердің бір бөлігі регистрде сақталады, ал анықтамалық өлшем ретінде шығады. Кестелік бөліктер Типтік нұсқада кестелік бөліктер жоқ: анықтамалықта атомарлы профиль сақталады. «Топ × баға түрі/қойма/ұйым» детализациясы байланысты мәліметтер регистрлеріне шығарылады. 3. Пішіндер Пішін Мақсаты Элемент пішіні (ФормаЭлемента) Профильді енгізу және өңдеу: атауы, ҚҚС ставкасы, қорларды/кірістерді/өзіндік құнды/ҚҚС-ты есепке алу шоттары Тізім пішіні (ФормаСписка) Параметрлер топтарын қарау және таңдау, жоюға белгілеу, байланысты параметрлерге өту Таңдау пішіні (ФормаВыбора) Номенклатура/номенклатура түрі/құжаттар өрістерінен топты таңдау Автоматты түрде жасалатын пішіндер Меншікті пішіндер берілмесе, платформа әдепкі бойынша жасалатын пішіндерді пайдаланады 4. Модульдердің негізгі процедуралары Осы объект бойынша BSL-мен бөлек evidence қоса берілмеген (дереккөзде тек мақсат фасеті бар). Төменде — осы түрдегі анықтамалықтың типтік өңдегіштері; нақты модуль:жол жолдарын 3.4.5.21 құрастырылымының конфигураторында нақтылау қажет. Объект модулі (ОбработкаЗаполнения, ПередЗаписью, ОбработкаПроверкиЗаполнения) - ОбработкаПроверкиЗаполнения — жазар алдында есепке алу шоттары мен ҚҚС ставкасының міндеттілігін бақылау; кірістер/өзіндік құн шотынсыз профиль құруға жол бермейді. - ПередЗаписью — деректемелерді нормализациялау, қайшылықсыздықты тексеру (мысалы, «Қызмет» түрі үшін 1330 қорлар шоты талап етілмеуі керек). Элемент пішінінің модулі - ПриСозданииНаСервере — әдепкі мәндерді толтыру (16% ставка, 1330/6010/7010/3130 шоттары), номенклатура түріне байланысты өрістердің көрінуін баптау. - ПриИзмененииВидаНоменклатуры (өріс өңдегіші) — «Тауар/Қызмет» ауыстырылған кезде шоттардың қолжетімділігі мен мәндерін қайта анықтау. Есеп механизмінің жалпы модульдері - Есепке алу шоттарын анықтау процедуралары (ОтражениеДокументовВРегламентированномУчёте / УчётНоменклатуры түрі), олар қаржылық есеп тобына сілтеме бойынша өткізу/түсу құжаттарын өткізу кезінде шоттар жиынтығын қайтарады. Процедуралардың болуы және нақты аттары нұсқаға тән және конфигураторда тексеріледі. 5. Өткізу және қозғалыстар Анықтамалық өз бетінше қозғалыстар қалыптастырмайды — бұл классификатор. Ол номенклатураның қаржылық есеп тобына сілтеме жасайтын құжаттар арқылы өтпелерге әсер етеді. Құжаттарды өткізу кезінде конфигурация топтан шоттар мен салық параметрлерін алмастырады. Төменде — РК шоттар жоспары үшін стандартты логика. Тауарлардың түсуі (жеткізушіден) Дт Кт Мазмұны 1330 «Тауарлар» 3310 «Жеткізушілерге қысқа мерзімді КБ» Тауарларды ҚҚС-сыз құн бойынша кіріске алу 1420 «Өтелуге тиіс ҚҚС» (ережелер бойынша) 3310 Кіріс ҚҚС 16% (есепке алу құқығы, ЭШФ/ЖТН болған жағдайда) Тауарларды өткізу (сатып алушыға) Дт Кт Мазмұны 1210 «Сатып алушылардың қысқа мерзімді ДБ» 6010 «Өткізуден түскен кіріс» ҚҚС-сыз түсім 1210 3130 «ҚҚС» Өткізу бойынша ҚҚС 16% 7010 «Өткізу өзіндік құны» 1330 «Тауарлар» Сатылған тауарлардың өзіндік құнын есептен шығару Төлем Дт Кт Мазмұны 1030 «Ағымдағы банк шоттарындағы ақша» 1210 Сатып алушыдан төлемнің түсуі 3310 1030 Жеткізушіге төлем ҚҚС есептеу мысалы (РК 2026, ставка 16%). Тауарды 1 000 000 ₸-ге ҚҚС-сыз өткізу: ҚҚС = 1 000 000 × 16% = 160 000 ₸; сатып алушыдан алынуға тиіс — 1 160 000 ₸. Өтпелер: Дт 1210 Кт 6010 — 1 000 000 ₸; Дт 1210 Кт 3130 — 160 000 ₸. Қамтылатын регистрлер (УТ-тың типтік жиынтығы): - Тауарларды/өзіндік құнды есепке алу жинақтау регистрлері («Қоймалардағы тауарлар», «Тауарлардың өзіндік құны»); - Өзара есеп айырысу регистрлері («Клиенттермен есеп айырысулар», «Жеткізушілермен есеп айырысулар»); - ҚҚС регистрлері / ЭШФ мен ЖТН үшін деректер; - «Құжаттарды реттелген есепте көрсету» регистрі (өтпелер осы жерде қаржылық есеп тобындағы шоттар негізінде қалыптастырылады). РК электрондық құжаттары: өткізу негізінде ЭШФ (ЭШФ АЖ) қалыптастырылады, акцизделетін және қадағаланатын тауарларды жылжыту/айналымда — ЖТН. ЭШФ-тегі ҚҚС ставкасы топ параметрлерінен алынады (әдепкі бойынша 16%). 6. Байланысты объектілер және негізінде енгізу Анықтамалықты пайдалану (топқа сілтемелер): - Справочник.Номенклатура — «Қаржылық есеп тобы» деректемесі; - Справочник.ВидыНоменклатуры — номенклатурада мұраланатын әдепкі мән; - Тауарлар қозғалысы құжаттары: «Тауарлар мен қызметтерді сатып алу», «Тауарлар мен қызметтерді өткізу», «Тауарларды жылжыту», «Кіріске алу/Есептен шығару», «Тауарларды қайтару». Байланысты параметр объектілері: - «Номенклатураны есепке алу шоттары» мәліметтер регистрі (шоттар анықтамалықтан тыс сақталса); - Справочник.СтавкиНДС — 16% / 0% / «ҚҚС-сыз» ставкасының көзі; - Есеп айырысулардың қаржылық есеп топтары (контрагенттер/келісімшарттар үшін ұқсас механизм); - Кірістер мен шығыстар баптары. Негізінде енгізу. Классификатор-анықтамалық үшін негізінде енгізу тән емес: элементтер параметрлер тізімінде қолмен құрылады немесе алдын ала анықталған түрде жеткізіледі. Топты пайдаланатын құжаттар негізінде ЭШФ/ЖТН және төлем құжаттары қалыптастырылады — бірақ бұл құжаттарға қатысты, анықтамалықтың өзіне емес. 7. Кеңейту нүктелері - Конфигурацияны кеңейту (Extensions). Профиль деректемелерін қосу (қосымша аналитика, басқарушылық есеп шоттары), элемент/тізім пішіндерін алу, ПриСозданииНаСервере-ді қайта анықтау. - Оқиғаларға жазылу. Шоттар мен ставкалардың қайшылықсыздығын бақылау үшін анықтамалықтың ПередЗаписью/ПриЗаписи. - Қосымша деректемелер мен мәліметтер (қасиеттер ішкі жүйесі) — конфигурацияны өзгертусіз. - Есепке алу шоттарын анықтау механизмінің қайта анықталатын жалпы модульдері — өткізу кезінде шоттарды алмастыру ережелерін түзету. - Шоттарды анықтау өңдегіштері — стандартты емес логика үшін (импорт, комиссия, қызметтер) 16% ҚҚС ставкасы мен 1330/6010/7010/3130 шоттарын ескере отырып. Пысықтау кезінде параметрлердің бір бөлігі анықтамалық деректемелерінде емес, мәліметтер регистрінде сақталуы мүмкін екенін ескеріңіз — 3.4.5.21 құрастырылымында шоттар нақты орналасқан объектіні кеңейту қажет. --- _BuhGPT — ИИ-помощник для бухгалтеров Казахстана: https://buhgpt.kz_