---
title: "ҚР ЭТ-де 3.4 Қазақстан үшін номенклатура түрлеріне тіркелген файлдар: құжаттарды қалай тіркеу, сақтау және табу"
country: KZ
lang: kk
author: Сапа Т.И. (https://buhgpt.kz/authors/sapa-ti)
date: 2026-09-24
canonical: https://buhgpt.kz/suraqtar/prisoedinennye-fayly-k-vidam-nomenklatury-v-ut-dlya-kazah-kk
source: BuhGPT
---

# ҚР ЭТ-де 3.4 Қазақстан үшін номенклатура түрлеріне тіркелген файлдар: құжаттарды қалай тіркеу, сақтау және табу

> **TL;DR:** 3.4.5.21 релизінде «Қазақстан үшін сауданы басқару» (3.4 редакциясы) тексерілді. Жеткізуші сізге жаңа тауар тобына – мысалы, «тұрмыстық техника» – сәйкестік сертификаты мен техпаспортын жіберді. Сіз оған номенклатура түрін жасадыңыз, өлшем бірлігін, 16 % ҚҚС мөлшерлемесін және

---

3.4.5.21 релизінде «Қазақстан үшін сауданы басқару» (3.4 редакциясы) тексерілді.

Жеткізуші сізге жаңа тауар тобына – мысалы, «тұрмыстық техника» – сәйкестік сертификаты мен техпаспортын жіберді. Сіз оған номенклатура түрін жасадыңыз, өлшем бірлігін, 16 % ҚҚС мөлшерлемесін және есепке алу ережелерін баптадыңыз. Сол кезде мынадай ой туады: сертификат сканы осы баптаумен қатар жатсын, менеджер оны поштадан іздемесін. Сіз «Тіркелген файлдар» түймесін басып, PDF-ті сүйреп апарасыз – ол осы қызметтік анықтамалыққа түседі. Оны тікелей ашқанда (немесе сілтеме арқылы кірген кезде) сіз бухгалтерлік мағынадағы «құжатты» емес, файл картасын көресіз: атауы, авторы, өлшемі, күні, ЭҮ қолтаңбасы белгісі. Онымен қалай дұрыс жұмыс істейтінін қарастырайық.

1. Мақсаты

Справочник.ВидыНоменклатурыПрисоединенныеФайлы – бұл қызметтік сақтау анықтамалығы. Онда «Номенклатура түрлері» анықтамалығының элементтеріне тіркелген файлдар (сканктар, PDF, суреттер, Word/Excel құжаттары) сақталады. Ол «Файлдармен жұмыс» ішкі жүйесі арқылы автоматты түрде жасалады және әдетте мәзір арқылы қолмен толтырылмайды – сіз онымен номенклатура түрінің картасы арқылы жұмыс істейсіз.

2. Қайдан табуға болады

Штаттық жол – файлдың иесі арқылы:

- НСМ және әкімшілендіру → Номенклатура → Номенклатура түрлері (немесе «Барлық функциялар» / «Номенклатура түрлері» іздеу арқылы).

- Қажетті номенклатура түрін ашыңыз.

- Картада «Тіркелген файлдар» навигация панелін басыңыз (немесе Тағы да → Тіркелген файлдар).

Сақтаудың өзін тізім түрінде ашу үшін «Негізгі мәзір → Файл → Ашу» → «Навигациялық сілтеме бойынша өту» арқылы мынаны енгізуге болады:

e1cib/list/Справочник.ВидыНоменклатурыПрисоединенныеФайлы

«Тіркелген файлдар» тармағы жоқ болса – функционалдылықты қосыңыз: НСМ және әкімшілендіру → НСМ және бөлімдер баптаулары → Жалпы баптаулар → Тіркелген файлдар (немесе «Файлдармен жұмыс» бөлімі). Ішкі жүйе қосылмаса, түйме шықпайды.

2а. Өз релизіңізді қалай білуге болады

«Анықтама» (немесе «i» белгісі) → «Бағдарлама туралы». Ашылған терезеде – «1С:Кәсіпорын» платформасының нұсқасы (мысалы, 8.3.24) және конфигурация релизі: «Қазақстан үшін сауданы басқару, 3.4 редакциясы (3.4.5.21)». Нұсқаулықты дәл осы жолмен салыстырыңыз – өрістердің орналасуы релиздер арасында сәл өзгеше болуы мүмкін.

3. Қалай толтыруға болады

Файлдың жеке картасы жүктеу кезінде дерлік автоматты түрде жасалады. Бірақ әр өрісті түсінген жөн.

Өріс
Не үшін керек / қате болғанда не болады

Файл иесі (міндетті, автоматты түрде толтырылады)
Файл тіркелген номенклатура түріне сілтеме. Оны қолмен қате өзгертуге мүмкіндік болса – файл бөгде топқа «кетіп», көзден жоғалып кетер еді. Сол себепті оны картадан жүктеу кезінде 1С өзі толтырады.

Атауы (міндетті)
Файлдың кеңейтімсіз атауы. Соның бойынша іздеу және сұрыптау жүреді. Түсініксіз «Скан1» деп қойсаңыз – бір айдан кейін керекті сертификатты таппайсыз. Адамша жазыңыз: «Тұрмыстық техника сәйкестік сертификаты 2026».

Кеңейтімі
Файл түрі (pdf, jpg, docx). Бастапқы файлдан толтырылады. Қолмен өзгертуге болмайды – әйтпесе файл қажетті бағдарламада ашылмайды.

Автор
Файлды жүктеген пайдаланушы. Ағымдағы пайдаланушымен автоматты түрде толтырылады – бұл аудит үшін сіздің «ізіңіз»: кім тіркегенін көруге болады.

Жасалу күні / Өзгерту күні
Қызметтік белгілер. Соның бойынша өзектілігін көруге болады: сертификат «ескірсе», күні бойынша жаңартатын кез келгенін түсінесіз.

Өлшемі
Файл көлемі. Ірі сканктар (ондаған МБ) базада сақталғанда оны «шалғырады» – төмендегі сақтау нұсқасын қараңыз.

Файлды сақтау нұсқасы
«Ақпараттық база ішінде» немесе «дискідегі томдарда». База өлшеміне және сақтық көшірмелер жылдамдығына әсер етеді. Әдепкі бойынша – базада; үлкен көлемдер үшін әкімші томдарды баптайды.

ЭҮ қол қойылған
Файлға электрондық қолтаңба тіркелгенін білдіретін белгі. «Тағы да → ЭҮ қол қою» арқылы қол қойғанда қойылады. Қолмен өңделмейді.

Шифрланған
Файлды шифрлау белгісі. Шифрланған файлды сертификатсыз ашу мүмкін емес – барлық менеджерлер оқитын нәрсені шифрламаңыз.

Өңдеп жатыр
Файлды кім «өңдеуге» ашып (алып) қойғаны. Пайдаланушы тұрған уақытта басқалар тек көшірмесін түзетеді. «Өңдеуді аяқтау» дегенді ұмытып кетсеңіз – әлеміттес өзгерістерін сақтай алмайды.

Практикалық іс-әрекет тәртібі: номенклатура түрінің картасынан → «Тіркелген файлдар» → «Қосу» → «Дискіден файл» (немесе тінтуірмен сүйреп апарыңыз). 1С анықтамалық элементін өзі жасайды, иесін, авторын, күнін және өлшемін қоя береді. Сізге тек атауын түзету қалады.

4. Талданған мысал

Тапсырма. Сізде «Тұрмыстық техника» номенклатура түрі бар. Жеткізуші сәйкестік сертификатын жіберді (PDF, 2,4 МБ). Файл базада сақталуы және ішкі бақылау үшін сіздің ЭҮ-мен қол қойылған болуы қажет.

Қадамдар:

- «Тұрмыстық техника» номенклатура түрін ашасыз.

- «Тіркелген файлдар» → «Қосу» → «Дискіден файл» панелінде sert_teh_2026.pdf файлын таңдайсыз.

- Файл картасында атауын «Сәйкестік сертификаты — тұрмыстық техника (2026)» деп өзгертесіз.

- Тағы да → ЭҮ қол қою, өз сертификатыңызды таңдайсыз. «ЭҮ қол қойылған» өрісінде белгі шығады.

Не шықты (карта мәндері):

Реквизит
Мәні

Файл иесі
Тұрмыстық техника

Атауы
Сәйкестік сертификаты — тұрмыстық техника (2026)

Кеңейтімі
pdf

Өлшемі
2,4 МБ

Автор
Сапарбаев А.

Жасалу күні
23.09.2026

ЭҮ қол қойылған
Иә

Сақтау нұсқасы
Ақпараттық база ішінде

Дт/Кт бухгалтерлік жазбалары: жоқ – және бұл дұрыс. Тіркелген файл – шаруашылық операция емес. Ол ҚР үлгілік жоспарының шоттарына әсер етпейді: 1330 «Тауарлар», 6010 «Өткізуден түскен табыс», 3130 «Төленуге тиіс ҚҚС» шоттарын қозғамайды, ЭШФ немесе ЖНХ қалыптастырмайды. Сертификатты номенклатура түріне тіркеу 16 % ҚҚС мөлшерлемесін де, өзіндік құнды да, салық есептеулерін де өзгертпейді. Егер сізге дәл бухгалтерлік қозғалыстар қажет болса – өткізу/түсу құжаттарымен жұмыс істеңіз, ал бұл анықтамалықты баптаудың қасындағы «тіркелген қапшық» ретінде пайдаланыңыз.

5. Операция түрлері

Қызметтік анықтамалықта құжат мағынасындағы «операция түрлері» жоқ. Файлмен жасауға болатын әрекеттер:

- Қосу – дискіден, сканерден, үлгіден, бос файл жасау.

- Ашу / Картасын ашу – файлды немесе оның қасиеттерін қарау.

- Өңдеу / Өңдеуді аяқтау – файлды түзетуге алу және қайтару.

- Басқаша сақтау – көшірмесін дискіге түсіру.

- ЭҮ қол қою / Қолтаңбаны тексеру / ЭҮ-мен бірге сақтау.

- Шифрлау / Шифрды шешу.

- Нұсқаларын сақтау – қайта жүктеу кезінде файл нұсқаларының тарихы сақталады.

- Жоюға белгілеу.

6. Жұмыс кезінде не қалыптасады

- Бухгалтерлік жазбалар жоқ. Шоттар, өзіндік құн регистрлері, ҚҚС, өзара есеп айырысулар бойынша ешқандай қозғалыс жоқ.

- Электрондық құжаттар (ЭШФ, ЖНХ) жасалмайды. Бұл – файлдар қоймасы, шот-жарма емес.

- Қызметтік қозғалыстар (нұсқаға тәуелді): файлдар ішкі жүйесі регистрлеріндегі жазбалар – файлдың бинарлық деректері, томдарда сақтағанда – файлға жолы туралы мәліметтер және томнан жоюға кезек; қол қойғанда – ЭҮ деректері; нұсқалау кезінде – нұсқалар анықтамалығындағы жазбалар. Бұл тетіктер «капот астында» жұмыс істейді және пайдаланушыға тікелей көрінбейді. Регистрлердің нақты құрамы сіздің релизіңіздегі стандартты ішкі жүйелер кітапханасының нұсқасына байланысты – қажет болса, конфигураторда нақтылаңыз.

7. Баспа нысандары

Файл картасында ТОРГ-12, шот-фактура, акт сияқты өзінің «баспа нысандары» жоқ – басып шығаратын ештеме жоқ, тек тіркеме бар. Басқасы қолжетімді:

- Файлды қатысты бағдарламада ашу және одан басып шығару (PDF, Word, Excel).

- Басқаша сақтау – файлды дискіге түсіру.

- ЭҮ-мен бірге сақтау – файлды қолтаңба контейнерімен түсіру (тексерушілерге беру үшін).

8. Жиі кездесетін қателер

«Файл … пайдаланушысымен өңдеу үшін алынған».
Біреу (кейде сіздің өзіңіз басқа сеансте) файлды түзетуге ашқан. Ол «Өңдеуді аяқтау» дегенді басқанша күтіңіз, немесе құқығыңыз болса, «Тағы да → Файлды босату» арқылы блокировкасын алып тастаңыз.

«Деректерге операция орындауға құқық жеткіліксіз».
Профильде тіркелген файлдарға құқық жоқ. Әкімшіге хабарласыңыз – қатынау топтарының профильдері/құқықтары баптауларында қосылады.

«Файлды томда жасау/сақтау мүмкін болмады».
Сақтау «томдарда» бапталған, ал том каталогы қолжетімсіз (желілік қапшыққа құқық жоқ, диск толған). Файлдарды сақтау томдары баптауларын әкімшімен тексеріңіз.

«Файл өлшемі рұқсат етілгеннен асып түсті».
Жүктелетін файлдың максималды өлшеміне шектеу қолданылады. Көлемін азайтыңыз (PDF/сканды сығыңыз) немесе әкімшіден файлдармен жұмыс баптауларында шегін көтеруін сұраңыз.

Файл «дұрыс емес жерге» тіркелді.
Сіз файлды дұрыс емес номенклатура түрінде тұрып қостыңыз. Файлдың иесі – сіз «Қосу» түймесін баскан картаның объектісі. Қате файлды жоюға белгілеп, қайтадан керекті картадан қосыңыз.

9. Жиі қойылатын сұрақтар

(faq блогын қараңыз)

10. Байланысты объектілер

- Файлдардың иесі – Справочник.ВидыНоменклатуры. Дәл сол объектінің картасынан сіз осы сақтаудың элементтерін жасайсыз; номенклатура түрін жойғанда оның тіркелген файлдары «жетім» болып қалады.

- Ұқсас сақтаулар – көптеген негізгі объектілерде өздерінің «…ПрисоединённыеФайлы» бар (номенклатурада, контрагенттерде, келісімшарттарда, түсу/өткізу құжаттарында). Бірдей жұмыс істейді.

- Файл нұсқаларының анықтамалығы – нұсқалау қосылса, файлдың өзгерістер тарихы бағыныңқы нұсқалар анықтамалығында сақталады.

- ЭҮ тетігі – файлға қол қойғанда сертификаттар мен электрондық қолтаңба баптаулары қолданылады (ЭШФ-ге қол қойғандай тетік, бірақ файлдың өзі ЭШФ АЖ-ге жіберілмейді).

Өз релизіңізді қалай білуге болады: «Анықтама» → «Бағдарлама туралы» – онда платформа нұсқасы және конфигурация релизі көрсетілген.

Материал «Қазақстан үшін сауданы басқару», 3.4 редакциясы, 3.4.5.21 релизі үшін дайындалды. Конфигурацияны жаңартқанда өз релизіңіздің нөмірімен салыстырыңыз.

---
_BuhGPT — ИИ-помощник для бухгалтеров Казахстана: https://buhgpt.kz_