--- title: "1С-тегі 2: бағдарлама нұсқасы, екінші шот немесе екі валютадағы есеп" country: KZ lang: kk author: Сапа Т.И. (https://buhgpt.kz/authors/sapa-ti) date: 2026-10-15 canonical: https://buhgpt.kz/suraqtar/2-v-1s-versiya-programmy-vtoroy-schet-ili-uchet-v-dvuh-va-kk source: BuhGPT --- # 1С-тегі 2: бағдарлама нұсқасы, екінші шот немесе екі валютадағы есеп > **TL;DR:** 2026 жылы «1С-тегі 2» белгілеуі өздігінен салықтық қағиданы айқындамайды: алдымен әңгіме бағдарлама нұсқасы, екінші банктік шот немесе екі валютадағы операция туралы болып отырғанын анықтау қажет. Егер мәселе бағдарламалық қамтылымды пайдаланғаны немесе оның нұсқасын жаңартқан --- 2026 жылы «1С-тегі 2» белгілеуі өздігінен салықтық қағиданы айқындамайды: алдымен әңгіме бағдарлама нұсқасы, екінші банктік шот немесе екі валютадағы операция туралы болып отырғанын анықтау қажет. Егер мәселе бағдарламалық қамтылымды пайдаланғаны немесе оның нұсқасын жаңартқаны үшін төлемге қатысты болса, мұндай төлем роялти туралы қағидалар бойынша сараланады (ҚР СК 7-бабы). «1С-тегі 2» нені білдіруі мүмкін Тіркес тым қысқа, сондықтан оның астарында әртүрлі практикалық мәселелер болуы мүмкін. Бухгалтер бағдарламаның нақты редакциясы, бір ұйымның екінші банктік шоты, контрагентпен жасалған екі шарт, екі валютадағы операцияларды есепке алу немесе есептегі деректерді бөлек көрсету туралы ақпарат іздеуі мүмкін. Баптауларды өзгертпес бұрын мыналарды анықтаған жөн: - орнатылған конфигурацияның толық атауын; - оның редакциясы мен релизінің нөмірін; - технологиялық платформаның нұсқасын; - ақпараттық базада таңдалған ұйымды; - ресімдеу қажет операцияны; - құжатта немесе есепте көрсетілуге тиіс нәтижені. Конфигурацияның атауы ерекше маңызды. «1С:Бухгалтерия», «1С:Кешенді автоматтандыру» және «1С:ERP» әртүрлі есеп міндеттеріне арналған, ал ұқсас операциялар әртүрлі бөлімдерде ресімделуі мүмкін. Сондықтан бір конфигурацияға немесе редакцияға арнап әзірленген әрекеттер тәртібін екіншісіне автоматты түрде қолдануға болмайды. ҚР СК нормасын тек «1С-тегі 2» деген сөздер бойынша таңдау мүмкін емес. Ол операцияның мазмұнына: бағдарламаны пайдалану құқығын сатып алуға, төлемге, өткізуге, сатып алуға, валюталық есеп айырысуға немесе шаруашылық қызметтің өзге де фактісіне қарай айқындалады. Атап айтқанда, бағдарламадағы қателер мен ақауларды түзетуге немесе бағдарламаны дамытуға байланысты емес пысықтауларға арналған жаңартуларды қоспағанда, бағдарламалық қамтылымды пайдаланғаны, соның ішінде нұсқасын жаңартқаны үшін төлем роялтиге жатады. Зияткерлік меншік объектісіне айрықша мүліктік құқықтарды толық өткізу үшін төлем роялти деп танылмайды (ҚР СК 7-бабы). 1С Бухгалтерия 2.0 және 1С Бухгалтерия 8.2 — айырмашылығы неде «1С Бухгалтерия 2», «1С Бухгалтерия 2.0» және «1С Бухгалтерия 8.2» сұрауларындағы сандар бағдарламалық өнімнің әртүрлі деңгейлеріне қатысты болуы мүмкін. 2.0 белгілеуі әдетте конфигурация редакциясының нөмірі, ал 8.2 технологиялық платформаның нұсқасы ретінде қабылданады. Алайда қысқартылған атау бойынша іс жүзінде орнатылған өнімді анықтау мүмкін емес. Сәйкес нұсқаулықты таңдау үшін ақпараттық базадағы бағдарлама туралы мәліметтерді ашып, конфигурацияның толық атауын, редакциясын, релизін және платформа нұсқасын қарау керек. Тек «2.0» белгілеуі бойынша құжаттар құрамын, пәрмендердің орналасуын және қолжетімді функцияларды сенімді түрде анықтау мүмкін емес. Бағдар ретінде 2026 жылы «Қазақстанға арналған бухгалтерия» релиздерінің өзекті желісі — 3.0.74.x. Сондықтан 2.0 және 8.2 белгілеулері базаның ағымдағы релизге сәйкестігін өздігінен растамайды. Орнатылған релиздің нөмірін тікелей бағдарлама туралы мәліметтерден қарау қажет. Бухгалтер мәзірдің сыртқы көрінісі мен жекелеген пәрмендердің қолжетімділігі конфигурацияға, интерфейске, қосылған функциялар мен пайдаланушы құқықтарына байланысты екенін де ескергені жөн. Қажетті тармақ болмаса, бұған функционалдық баптауы немесе құқықтардың шектелуі себеп болуы мүмкін. Техникалық параметрлерді өзгертпес бұрын ақпараттық базаның резервтік көшірмесін жасап, әрекеттерді оны сүйемелдеуге жауапты маманмен келісу қажет. Егер мәселе редакциялар арасында ауысуға байланысты болса, алдымен базаның үйлесімділігін, салалық пысықтауларды, интеграцияларды, баспа нысандарын және деректер алмасу қағидаларын тексереді. Есепті көшіру атаудағы санды өзгертумен ғана шектелмейді: тестілік көшірмеде жаңартқаннан кейін құжаттарды, қалдықтарды, анықтамалықтарды, регламенттелген есептерді және сыртқы жүйелермен алмасуды тексереді. 1С-ке екінші банктік шотты қалай қосуға болады Егер ЖШС екінші банктік шот ашса, оны тиісті ұйымның банктік шоттар тізімінде жасайды. Карточкада конфигурацияда көзделген деректемелер, соның ішінде банк туралы мәліметтер, шот нөмірі және валюта толтырылады. Жазғаннан кейін шоттың қажетті ұйымға тиесілі екенін және банк құжаттарында таңдау үшін қолжетімді екенін тексереді. 1С-тің барлық нұсқасы үшін мәзірдегі бірыңғай жолды көрсету мүмкін емес. «Қазақстанға арналған бухгалтерия» 3.0.74.x нұсқасында шоттар тізімін ашу тәртібі мен баптаулар құрамы ескі редакциялардан, кешенді шешімдерден және пысықталған базалардан өзгеше болуы мүмкін. Сондықтан басқа конфигурацияға арналған нұсқаулық бойынша жасырын техникалық баптауды іздемеген жөн. Егер жаңа шот төлем құжатында көрінбесе, шоттың иесі болып табылатын ұйымды, карточканың мәртебесі мен толтырылуын, валютаны, таңдау нысанындағы іріктеулерді, қосылған функционалдықты және пайдаланушы құқықтарын ретімен тексереді. Баптауларды өзгерткеннен кейін нысан өзекті деректерді қайта оқуы үшін құжатты жауып, қайта ашады. Бақылау үшін есеп жүйесінде көзделген ақша қаражаты жөніндегі есепті қалыптастырып, банктік шоттар бойынша нақтылауды баптайды. Егер есеп тек жалпы соманы көрсетсе, оның топтауларын, іріктеулерін және қолжетімді талдамасын тексереді. Екінші шот карточкасының болуы есептің әрбір нұсқасы деректерді автоматты түрде бөлек көрсететінін білдірмейді. Банктік шоттардың саны өздігінен ҚР СК-нің қолданылатын бабын айқындамайды. Салықтық салдар шот бойынша жүргізілген нақты операциядан туындайды, сондықтан негіз төлемнің мазмұны мен растайтын құжаттарға қарай таңдалады. Екі валютадағы операцияларды қалай есепке алу керек «2» саны екі валютадағы есеп айырысуға қатысты болуы мүмкін. Салық салу мақсатында валютаның ресми бағамы — Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі белгілеген Қазақстан Республикасы ұлттық валютасының шетел валюталарына қатысты бағамы (ҚР СК 21-бабы). Ақпараттық базада валюта шартта, есеп айырысу құжатында және тиісті талдамада дұрыс көрсетілуге тиіс. Егер міндеттеме мен оны өтеу әртүрлі валюталарда көрсетілсе, ресімдеу тәсілі шарт талаптары мен бастапқы құжаттарға байланысты болады. Валюталардың айырмашылығына бола ғана автоматты түрде екі шарт жасауға немесе берешекті олардың арасында ауыстыруға болмайды: 1С-тегі мәліметтер мәміленің нақты мазмұнына сәйкес келуге тиіс. Құжаттар өткізілгеннен кейін контрагент, шарт, есеп айырысу құжаты және валюта бойынша дебиторлық және кредиторлық берешек тексеріледі. Егер қарсы талаптарды есепке жатқызу немесе өзге түзету қажет болса, ол сома, валюта және операция негізі арасындағы байланыс сақтала отырып, тиісінше ресімделген құжаттардың негізінде көрсетіледі. Шот-фактураны жазып беру кезінде өнім берушінің мәртебесін ескеру қажет. ҚҚС төлеуші емес тұлға шот-фактурада құндық және сомалық мәндерді Қазақстан Республикасының ұлттық валютасымен көрсетеді (ҚР СК 209-бабы). ҚҚС төлеуші үшін де мәндерді ұлттық валютамен көрсету қағидасы қолданылады, бұған ҚР СК-де тікелей көзделген, шетел валютасын қолдануға жол берілетін жағдайлар кірмейді (ҚР СК 492-бабы). Түзетуді тек есептегі қалдықты жою үшін орындауға болмайды. Оның экономикалық мазмұны шарттық және бастапқы құжаттармен расталуға тиіс. Операция көрсетілгеннен кейін есеп айырысуды талдау немесе пайдаланылатын басқа есеп қайта қалыптастырылып, қорытынды қалдық қана емес, валюта, контрагент, шарт, есеп айырысу құжаты және көрсету кезеңі де тексеріледі. Жиі қойылатын сұрақтар «1С Бухгалтерия 2» нені білдіреді? — Әдетте бұл конфигурация редакциясының қысқартылған белгілеуі, бірақ нақты мәні бағдарлама туралы мәліметтер бойынша анықталады. Толық атауын, редакциясын, релизін және платформа нұсқасын тікелей базадан тексеріңіз. «1С Бухгалтерия 2.0» және «1С Бухгалтерия 8.2» — бір нәрсе ме? — Жоқ, бұл белгілеулер өнімнің әртүрлі сипаттамаларына қатысты: 2.0 конфигурация редакциясын, ал 8.2 платформа нұсқасын білдіруі мүмкін. Нұсқаулықты таңдау үшін екі параметр де және конфигурацияның толық атауы қажет. «1С КА 2» мен «1С ERP 2» несімен ерекшеленеді? — Бұлар әртүрлі конфигурациялар, сондықтан ішкі жүйелердің, құжаттардың құрамы және пәрмендерге өту жолдары өзгеше болуы мүмкін. Нұсқаулық орнатылған шешімнің толық атауы мен релизі бойынша таңдалады. Неліктен екінші банктік шот төлем тапсырмасында көрінбейді? — Шоттың таңдалған ұйым үшін жасалғанын, оның карточкасы дұрыс толтырылғанын, тізімнің іріктеумен шектелмегенін және қажетті функциялардың пайдаланушыға қолжетімді екенін тексеріңіз. Деректерді өзгерткеннен кейін құжатты қайта ашыңыз. Екі валютадағы берешекті бір операциямен жабуға бола ма? — Көрсету тәсілі шарт талаптары мен бастапқы құжаттарға қарай айқындалады. Түзетуде дұрыс валюталық талдама болуға және ол міндеттемелерді тоқтатудың немесе өзгертудің нақты негізіне сәйкес келуге тиіс. Шот-фактурада шетел валютасын көрсетуге бола ма? — ҚҚС төлеуші емес тұлға үшін құндық және сомалық мәндер теңгемен көрсетіледі (ҚР СК 209-бабы). ҚҚС төлеуші үшін де жалпы қағида ұлттық валютаны қолдануды көздейді, ал шетел валютасына ҚР СК-де тікелей көрсетілген жағдайларда ғана жол беріледі (ҚР СК 492-бабы). --- _BuhGPT — ИИ-помощник для бухгалтеров Казахстана: https://buhgpt.kz_