---
title: "1С стандартты кіші жүйелер кітапханасында «ОбъектНұсқаларынТалдау» есебі кездесе ме"
country: KZ
lang: kk
author: Сапа Т.И. (https://buhgpt.kz/authors/sapa-ti)
date: 2026-10-13
canonical: https://buhgpt.kz/suraqtar/1s-biblioteka-standartnyh-podsistem-vstrechaetsya-li-otch-kk
source: BuhGPT
---

# 1С стандартты кіші жүйелер кітапханасында «ОбъектНұсқаларынТалдау» есебі кездесе ме

> **TL;DR:** Қысқаша жауап: «ОбъектНұсқаларынТалдау» деген атауына ғана қарап, оның Стандартты кіші жүйелер кітапханасының стандартты есебі екенін немесе нақты 1С конфигурациясына кіретінін растау мүмкін емес. 2026 жылы объектінің бар-жоғын пайдаланылатын базаның метадеректері мен интерфей

---

Қысқаша жауап: «ОбъектНұсқаларынТалдау» деген атауына ғана қарап, оның Стандартты кіші жүйелер кітапханасының стандартты есебі екенін немесе нақты 1С конфигурациясына кіретінін растау мүмкін емес. 2026 жылы объектінің бар-жоғын пайдаланылатын базаның метадеректері мен интерфейсі бойынша анықтау қажет; келтірілген ҚР СК нормалары СКЖК құрамын және 1С қызметтік есептерін реттемейді.
СКЖК дегеніміз не және базада қызметтік есептер қайдан пайда болады
Стандартты кіші жүйелер кітапханасы — әзірлеуші 1С конфигурациясын жасау кезінде пайдалана алатын бағдарламалық тетіктер жиынтығы. Нақты шешімде жекелеген кіші жүйелер және олармен байланысты объектілер, пәрмендер мен нысандар қолданылуы мүмкін.
Қолжетімді функциялардың құрамы конфигурацияға, оның редакциясына, релизіне, енгізілген кіші жүйелерге, интерфейс баптауларына және пайдаланушы құқықтарына байланысты. Сондықтан бір базада ұқсас объектінің болуы дәл сондай объектінің басқа базада қарастырылғанын растамайды.
«ОбъектНұсқаларынТалдау» атауы сақталған нұсқаларды талдауға байланысты метадеректер объектісінің техникалық атауына ұқсайды. Алайда объектінің мақсатын, шығу тегін және қолжетімділігін тек оның атауы бойынша анықтау мүмкін емес. Бұл үлгілік конфигурация объектісі, кітапханалық тетікті енгізу нәтижесі немесе әзірлеушінің жеке пысықтауы болуы мүмкін.
Сондай-ақ басқа қызметтік есептердің мысалына сүйеніп, есептің бар екені туралы қорытынды жасауға болмайды. Әр объектінің өз пәрмендер жиынтығы, бағдарламалық коды және тәуелділіктері бар. Егер объект метадеректерде болса, бірақ пайдаланушыға көрсетілмесе, оған интерфейс баптаулары, қол жеткізу құқықтары немесе конфигурацияда көзделген талаптар себеп болуы мүмкін.
Базаңызда «ОбъектНұсқаларынТалдау» есебінің бар-жоғын қалай тексеруге болады
Тексеруді есепті пайдалану көзделіп отырған ақпараттық базаның өзінде жүргізу керек. Интерфейстегі пәрмен атаулары конфигурация мен оның релизіне қарай өзгеше болуы мүмкін.
- Қолжетімді есептерді тексеріңіз. Бағдарламаның әкімшілендіруге, қызмет көрсетуге немесе өзгерістер тарихына қатысты бөлімдерін ашыңыз. Пайдаланушыға көрсетілетін атау техникалық атаудан өзгеше болуы мүмкін болғандықтан, «нұсқалар», «өзгерістер тарихы» немесе «нұсқаларды талдау» сөздері бойынша пәрменді іздеңіз.
- Пәрмендердің жалпы тізімін пайдаланыңыз. Егер конфигурация барлық қолжетімді функцияларды көрсету режимін ұсынса, есептер тізімін ашып, атаудың бір бөлігі бойынша іздеу жүргізіңіз. Белгілі бір пайдаланушыда пәрменнің болмауы объектінің метадеректерде жоқ екенін әлі дәлелдемейді.
- Конфигуратордағы метадеректерді тексеріңіз. Тиісті қолжетімділік болған жағдайда «ОбъектНұсқаларынТалдау» атауы бар объектіні табыңыз. Іздеу нәтижесі бойынша объектінің түрін, оның синонимін және кіші жүйелерге тиесілігін анықтауға болады.
- Пайдаланушы құқықтарын тексеріңіз. Егер объект табылса, бірақ пәрмен көрсетілмесе немесе есеп ашылмаса, әкімші пайдаланушыға тағайындалған рөлдер мен қол жеткізу құқықтарын тексеруі керек.
- Нәтижені конфигурация құжаттамасымен салыстырыңыз. Шешімнің нақты атауын, оның редакциясын, релизін және пысықтаулардың бар-жоғын ескеріңіз. Басқа өнімнің немесе басқа нұсқаның сипаттамасы базаңыздың құрамын растамайды.
Егер есеп метадеректерден табылса, бірақ интерфейсте қолжетімсіз болса, бухгалтер конфигурацияны өз бетінше өзгертпеуі керек. Әкімші немесе әзірлеуші штаттық ашу пәрменінің көзделген-көзделмегенін, қолжетімділіктің рөлмен шектелген-шектелмегенін және қолданылатын тетіктің жұмыс істеу талаптарының орындалған-орындалмағанын анықтай алады.
Объектілердің өзгерістер тарихы бухгалтерге не үшін қажет
Өзгерістер тарихы объектіні кім және қашан өңдегенін анықтауға, сондай-ақ оның сақталған күйлерін салыстыруға көмектеседі. Қолжетімді мәліметтердің нақты көлемі тетіктің іске асырылуына және база баптауларына байланысты.
Мұндай ақпарат бірнеше жұмыс жағдайында пайдалы:
- кезең жабылғаннан кейін салыстырып тексеру — тексеру аяқталғаннан кейін құжаттың өңделген-өңделмегенін анықтау қажет болғанда;
- контрагентпен сәйкессіздіктерді талдау — құжаттың ағымдағы деректемелерін бұрын сақталған деректермен салыстыру қажет болғанда;
- ішкі бақылау — базамен бірнеше пайдаланушы жұмыс істегенде және өзгерістердің реттілігін қалпына келтіру қажет болғанда;
- түзетулерді талдау — объектінің қандай өрістері өзгертілгенін және жаңа нұсқаны кім сақтағанын анықтау қажет болғанда.
Тарихты жүргізу ақпараттық базаның көлемін ұлғайтуы мүмкін. Сақтау баптауларын ұйымның міндеттерін, объектілер санын және белгіленген әкімшілендіру тәртібін ескере отырып таңдау керек. «ОбъектНұсқаларынТалдау» деп аталатын есеп міндетті түрде тарих алатын орынды бағалауға немесе ескі нұсқаларды жоюға арналған деп тұжырымдауға болмайды: оның нақты функцияларын нақты іске асырылуы бойынша анықтау қажет.
Техникалық тарих деректері ішкі талдау үшін пайдалы, бірақ оларды ресімделген бастапқы құжаттардан және бухгалтерлік жазбалардан ажырату керек. Бағдарламалық есептің мақсаты оның құрамы мен нақты конфигурацияның құжаттамасы бойынша анықталады.
Есеп болмаса не істеу керек
«ОбъектНұсқаларынТалдау» деген дәл атауы бар объектінің болмауы өздігінен базаның ақаулы екенін білдірмейді. Конфигурацияда өзгерістерді қараудың басқа интерфейсі қолданылуы немесе мұндай функционал мүлде көзделмеуі мүмкін.
- қажетті объектінің карточкасын тексеріңіз — тарихты қарау пәрмені тікелей құжаттың немесе анықтамалықтың нысанында орналасуы мүмкін;
- қолжетімді әкімшілендіру құралдарын тексеріңіз — пайдаланушылардың әрекеттері туралы мәліметтер конфигурацияның немесе платформаның жекелеген тетіктері арқылы берілуі мүмкін;
- әкімшіге нақты деректерді беріңіз — конфигурацияның атауын, редакциясын, релизін, ізделіп отырған объектінің техникалық атауын және қате туралы хабарламаның мәтінін;
- базаның пысықтауларын ескеріңіз — объектіні әзірлеуші қосқан болуы және ол конфигурацияның бастапқы жеткізілімінде болмауы мүмкін;
- салдарын бағаламай үлгілік конфигурацияны өзгертпеңіз — жаңа объектіні немесе кіші жүйені қосу сүйемелдеуге және кейінгі жаңартуларға әсер етуі мүмкін.
Бағдарламашыға тапсырма берер алдында қажетті нәтижені тұжырымдап алған жөн: өзгеріс авторын көру, нұсқаларды салыстыру, өзгертілген құжаттарды іздеу немесе сақталған деректер көлемін талдау. Бұл міндеттер үшін әртүрлі функциялар қолданылуы мүмкін, сондықтан есеп атауының сәйкес келуі оның бухгалтерге қажетті міндетті шешетініне кепілдік бермейді.
Мәселенің нормативтік жағы
Ұсынылған ҚР СК баптары әлеуметтік салада қызметін жүзеге асыратын ұйымды, сақтандырушылардың кірістерін, жекелеген объектілер бойынша салық салу базасын және көмірсутектер құнын айқындау тәртібін реттейді. Олар Стандартты кіші жүйелер кітапханасының құрамын белгілемейді және «ОбъектНұсқаларынТалдау» атауы бар міндетті есепті көздемейді.
Атап айтқанда, ҚР СК 591-бабы онда көзделген объектілер бойынша салық салу базасын айқындау кезінде бухгалтерлік есеп деректерін пайдаланады, бірақ 1С қызметтік есептеріне қойылатын талаптарды белгілемейді (ҚР СК 591-бабы). Сондықтан есепті міндетті түрде енгізуге немесе нұсқалар тарихын жүргізуге негіз ретінде бұл бапқа сілтеме жасауға болмайды.
Есептің бар-жоғы мен мақсаты туралы мәселені нақты конфигурацияның метадеректері, құжаттамасы және баптаулары бойынша шешу керек. Өзгерістердің техникалық тарихы ішкі жұмыста пайдаланылуы мүмкін, алайда келтірілген ҚР СК нормаларынан дәл осындай бағдарламалық құралды қолдану міндеті туындамайды.
Сұрақтар мен жауаптар
«ОбъектНұсқаларынТалдау» есебі Қазақстанға арналған барлық 1С конфигурацияларына кіре ме? — Ұсынылған деректер бойынша мұны растау мүмкін емес. Объектінің бар-жоғын нақты конфигурацияның редакциясын, релизін және пысықтауларын ескере отырып, оның метадеректерінен тексереді.
Бұл есепті тек атауына қарап СКЖК-ның стандартты объектісі деп санауға бола ма? — Жоқ. Техникалық атау болжамды мақсатын көрсетеді, бірақ объектінің шығу тегін дәлелдемейді. Пайдаланылатын базаның метадеректері мен құжаттамасын тексеру қажет.
Неліктен табылған объект пайдаланушыға көрсетілмейді? — Ықтимал себептер базаның өзінде анықталады. Әкімші пайдаланушы интерфейсін, тағайындалған рөлдерді, қол жеткізу құқықтарын және конфигурацияда көзделген пәрменнің қолжетімділік талаптарын тексеруі керек.
Бұл есепсіз құжатты кім өзгерткенін көруге бола ма? — Бұл конфигурацияның мүмкіндіктері мен баптауларына байланысты. Тарих пәрмені объектінің нысанында орналасуы мүмкін, ал пайдаланушылардың әрекеттері туралы жекелеген мәліметтер әкімшілендіру құралдары арқылы қолжетімді болуы ықтимал.
Қазақстандағы бухгалтер осы есепті пайдалануға міндетті ме? — Келтірілген ҚР СК баптарында мұндай міндет жоқ. Олар 1С қызметтік есептерінің құрамын реттемейді.
Жоқ объект мәселесімен кім айналысуы керек? — Метадеректерге және пысықтаулар туралы мәліметтерге қол жеткізе алатын әкімші немесе әзірлеуші. Бухгалтерге қажетті деректерді сипаттап, бағдарлама хабарламасының нақты мәтінін келтіру жеткілікті.
Дереккөздер
- ҚР СК 2026, 591-бап — бапта көзделген объектілер бойынша салық салу базасы және бухгалтерлік есеп деректерін пайдалану.
- ҚР СК 2026, 15, 319 және 776-баптар — СКЖК құрамын және 1С қызметтік есептерінің болуын реттемейтін нормалар.

---
_BuhGPT — ИИ-помощник для бухгалтеров Казахстана: https://buhgpt.kz_